Feride

KızArapçaGeleneksel

Anlam ve Köken

Feride, Arapça kökenli bir isim olup 'eşi benzeri olmayan, tek ve eşsiz' anlamlarını taşır. Benzersizliği ve üstünlüğü çağrıştıran bu isim, Türk edebiyatında da iz bırakmış; Reşat Nuri Güntekin'in ünlü romanı Çalıkuşu'nun baş karakteriyle geniş kitlelerin belleğine kazınmıştır.

Arapça Farīdah (فريدة) sözcüğü — farīd (فريد, "eşsiz, benzersiz, tek-olan, nadide") sıfatının dişil formudur. F-r-d (ف-ر-د) kökü Arapçada "tek olmak, ayrı olmak, benzersiz-olmak" anlamlarını taşır; aynı kökten ferd (birey, tek-kişi), münferid (ayrı, tek-başına), ifrâd (ayrıştırma, tekilleştirme), tafarrud (tek-başına kalma) kelimeleri türer. Klasik Arap-İslam literatüründe farîd ad-dehr (çağının eşsizi) tamlaması özellikle bilgin veya şairler için kullanılan onur-vermedir. Türkçeye Osmanlı Türkçesi aracılığıyla Feride veya Ferîde biçiminde yerleşti; klasik-İslami kadın-ad havuzunun temel üyelerinden biri oldu. Modern Türk kullanımında adın kültürel yükünün büyük bölümü Reşat Nuri Güntekin'in Çalıkuşu (1922) romanının başkahramanı Feride karakterinden gelir.

Popülerlik

Feride, Osmanlı son-dönemi klasik-İslami kadın adları havuzunun temsilcilerinden biri olarak 1909'da #27 ile zirvesine ulaştı. Reşat Nuri Güntekin'in Çalıkuşu romanının 1922'de yayınlanmasıyla ismin kolektif-belleğindeki yükü edebî-arketipik bir katmana kavuştu — öğretmen-Feride figürü erken-Cumhuriyet Türk eğitim-idealinin simgesi haline geldi. 20. yüzyılın ikinci yarısında modernleşme sürecinin klasik-İslami adların genel gerilemesine yol açmasıyla ad kademeli düşüşe geçti; 2013-2014 Çalıkuşu dizisi geçici bir görünürlük sağlasa da yeniden popülerleşmedi. 2025'te #270 sırada — klasik-edebî kadın kimliği korumayı sürdürüyor.

Popülerlik Trendi

Düşüyor
1.172.343.18501875190019251950197520002025Sıralama

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Tarihi Figürler

Feride Nevzat

1900-1996, İstanbul

Türk klasik-Türk müziği sanatçısı ve bestekâr. 1920'ler-1970'ler Türk Sanat Müziği sahnesinin uzun-soluklu kadın seslerinden biri oldu; TRT İstanbul Radyosu kadrolarında uzun yıllar görev aldı ve klasik makam-repertuarının aktarımında rol oynadı. Erken-Cumhuriyet dönemi Türk müzik-kadın figürlerinden biri olarak kolektif-bellekte yerini aldı.

Edebiyatta ve Folklorda

Çalıkuşu

Reşat Nuri Güntekin · 1922

Türk edebiyatının en tanınan romanlarından biri; Feride adlı genç Türk kadınının İstanbul'dan Anadolu'ya öğretmen olarak gönderilmesi ve Cumhuriyet-öncesi Anadolu köylerindeki mücadelesinin anlatısı. Reşat Nuri Güntekin'in başyapıtı olarak kabul edilen roman, Türk edebiyatının öğretmen-Feride arketipini oluşturdu — genç-eğitimli-idealist kadın öğretmenin kırsal-Anadolu topluluklarını modernleştirme misyonunu simgeleyen edebî-simge. Çok sayıda Türk dizisine (1967, 1986, 2013, 2019) ve filmlerine uyarlandı; ismin Türk-popüler belleğindeki en yüksek kültürel yükünün kaynağıdır.

Modern Kültürde

Çalıkuşu (2013-2014)

Dizi · 2013

Kanal D'de yayınlanan Çalıkuşu roman-uyarlaması dizi; başrolde Feride karakterini Fahriye Evcen canlandırdı. Yapım, romanı modern-izleyici için yeniden yorumlayarak Türk dizi sektörünün 2010'lar klasik-edebiyat uyarlamalarının tanınan örneklerinden biri oldu; Feride adının modern Türk gençliği tarafından yeniden keşfedilmesine de katkı sağladı.

Uluslararası Karşılıkları

  • Arapça (kaynak)Farīdah (فريدة)
  • FarsçaFerîde (فریده)
  • UrducaFareeda
  • Endonezya/MalayFaridah
  • KurmancîFerîde

Ünlü İsimdaşlar

Feride Çiçekoğlu

Yazar/Akademisyen

Türk feminist yazar ve akademisyen olup çeşitli roman ve denemeler kaleme almıştır.

Feride Hilal Akın

Şarkıcı

Türk pop müzik sanatçısı olup birçok başarılı albüm çıkarmıştır.

Feride Acar

Akademisyen/Siyasetçi

ODTÜ öğretim üyesi ve BM CEDAW Komitesi üyesi olarak görev yapmış Türk akademisyendir.

Feride İsmi En Yaygın Hangi İllerde?

TÜİK 2025 verilerine göre Feride isminin en çok kullanıldığı iller.

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet