Güldane
Güldane İsminin Anlamı ve Kökeni
Güldane, Farsça gul ve dane sözcüklerinin birleşiminden gül tanesi, gül tomurcuğu anlamına gelir. Klasik Pers-Osmanlı divan şiir geleneğinin sevdiği gül temalı kız adlarının (Gülşen, Gülnur, Gülizar, Gülüzar, Gülbahar, Gülfem) kuşağındadır. Aynı -dane (tane) son yapısını taşıyan Dürdane (inci tane) ile akraba bir aile kategorisindedir. Türkçeye Osmanlı klasik divan edebiyatı yoluyla yerleşmiş, dindar edebi Anadolu ailelerinin sevdiği klasik kız adıdır.
Farsça gul (çiçek, gül) ve dane (tane, tohum, küçük yuvarlak parça) sözcüklerinin birleşiminden oluşur. Aynı gül- başlangıçlı zengin kız adı ailesinin (Gülşen, Gülnur, Gülizar, Gülüzar, Güldane) klasik üyelerindendir. Klasik Pers-Osmanlı divan şiirinde dane-i gül (gül tanesi) gül tomurcuğunun açılmamış halinin anahtar kavramıdir.
Popülerlik
Güldane, 1859'dan itibaren TÜİK kayıtlarında Osmanlı saray elit ve dindar Anadolu ailelerinin sevdiği klasik gül temalı kız adı olarak görünür. 20. yüzyıl boyunca Türk ailelerinde 200-500 sıralarında istikrarlı kaldı; 2025'te #397 sıradadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Edebiyatta ve Folklorda
Klasik Pers-Osmanlı divan şiiri — gül-i bahar / gonçe-i gül terkipleri
Hafız, Sa'di, Cami, Baki, Fuzuli, Nedim ve Şeyh Galip gibi klasik şairlerin gazellerinde gül tema sevgili tasvirinin standart benzetmelerindendir. Güldane adı bu klasik divan imgenin bir kız adı olarak somutlaşmış formudur.
Uluslararası Karşılıkları
- FarsçaGul-dāne
- UrducaGuldana
- TacikçeGuldona