İlknur

KızTürkçeArapçaKlasik

Anlam ve Köken

İlknur, Türkçe "ilk" ve Arapça "nur" (ışık) kelimelerinin birleşiminden oluşan bir kız ismidir. "İlk ışık, şafağın ilk aydınlığı" anlamında kullanılan, umut ve yeniliği çağrıştıran sevilen bir isimdir.

İlknur, Türkçe ilk (ilk, birinci, en-önde olan) ile Arapça Nūr (نور, "ışık, aydınlık") sözcüklerinin birleşiminden oluşan modern Türk-Arap bileşik kadın adıdır — "ilk-nur, birinci-ışık" anlamını taşır. İlk Türkçenin kök-kelimelerinden, ilk-gece, ilk-okul, ilk-çocuk gibi deyimlerde yaşar; temel anlamı birinci sırada olan, önde olan. Nur İslami teoloji-estetik kavramının merkez-kelimesi olarak Kur'an'ın 24. sûresi En-Nûr'un da adı. İlk + Nur bileşiği Cumhuriyet-şehirli Türk-Müslüman aile geleneğinin 1970-90 döneminde üretken-olduğu Türkçe+Arapça bileşik kadın-ad kalıbının (İlknur, Aysenur, Hayrunnisa, Ayşegül) tipik örneklerinden biridir. Bu ad-tipolojisi Türk modernleşme-sürecinin din-ve-modernite sentezi arayışının dil-düzeyindeki yansımalarından sayılır.

Popülerlik

İlknur, 1970-90 Türkiye'sinin Türkçe-Arapça bileşik modern-İslami kadın adları dalgasının (İlknur, Aysenur, Büşra, Hayrunnisa) temsilcilerinden biri olarak 1975'te #40 ile zirvesine ulaştı. Bu dönem Cumhuriyet-şehirli muhafazakâr-modern ailelerin Türkçe-dini estetik kadın adı üretim-kalıbının yoğun kullanıldığı yıllardı. 2000 sonrası modern-kısa Türkçe adların yükselişiyle kademeli gerileme yaşadı; 2025'te #229 sırada — orta-üst kullanım seviyesinde varlığını sürdürüyor.

Popülerlik Trendi

Düşüyor
1.230.459.1932194019601980200020202025Sıralama

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Modern Kültürde

İlknur Özdemir

Edebiyat · 1949

Türk çevirmen ve yayıncı (d. 1949). Alman edebiyatından Türkçeye yaptığı çevirilerle (özellikle Günter Grass, Elfriede Jelinek, Bernhard Schlink eserlerinin çevirmeni olarak) Türk çeviri-edebiyatının 1980'ler-2010'lar dönemindeki öncü isimlerinden biri oldu. Can Yayınları'nın uzun süreli editörlüğünü yaptı; Türk kitap-yayıncılık dünyasında tanınan editör-kişiliklerinden biri.

Uluslararası Karşılıkları

  • Türkçe + Arapça (kaynak)İlk + Nûr
  • Azerbaycan Türkçesiİlknur
  • TürkmenceIlknur

Benzer İsimler

Tümünü Gör →

Sıkça Sorulan Sorular

Daha Fazla Keşfet