İpek

İpek, Türkçe ipek sözcüğünden gelir ve ipek böceğinin (Bombyx mori) ördüğü kozadan elde edilen ince, parlak ve değerli doğal lifi ifade eder. Türkçenin en eski kayıtlı öz-kelimelerinden biri olan bu sözcük, Türklerin İpek Yolu'nda aracı konumunun izini taşır; 19. yüzyıl sonundan beri Türk kız adı olarak görülen isim, zarafet ve narinlik çağrışımlarıyla modern kullanımını sürdürür.

Türkçe ipek, Eski Türkçe yipek/yipäk biçiminden gelir; Kaşgarlı Mahmud'un 11. yüzyıl Dîvân-ı Lugâti't-Türk'ünde yipek — "ipek kumaş ve ipek ipliği" anlamıyla kayıtlıdır. Kelime pre-İslamik Türk ticaretinin İpek Yolu güzergâhındaki merkezi rolünü yansıtır; aynı kök Moğolcada sirkek, Çince sī (絲), Farsçada abrīşam biçimiyle farklı köklere dayalı eşdeğer sözcükler bulur. Türkçeden Slav dillerine ve oradan Rusçaya yubka (etek) sözcüğü yipek üzerinden geçmiş olabileceği bazı etimologlarca öne sürülmüştür; ancak bu bağlantı tartışmalıdır. Kişi adı olarak kullanımı 19. yüzyıl sonundan bu yana kayıtlıdır.