Maşuk
معشوق
Maşuk İsminin Anlamı ve Kökeni
Maşuk, Arapça "a-ş-k" (aşk) kökünden gelen, "sevilen, kendisine aşık olunan" anlamında bir addır; "seven" demek olan aşığın karşılığıdır. Tasavvuf dilinde aşık kul, maşuk ise gerçek sevgili olan Allah'tır. Yunus Emre'nin "Biz sevdik aşık olduk, sevildik maşuk olduk" dizesi bu aşk anlayışını özetler. TÜİK kayıtlarında Maşuk ismine ilk olarak 1881 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1881 yılında 168. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2016 yılı verilerinde 525. sırayla listelenmektedir.
Arapça "a-ş-k" kökü aşırı sevgiyi anlatır; "aşık" (tutkuyla seven), "maşuk" (sevilen), "aşk" ve "ışk" bu ailedendir. "Maşuk", "sevilen, aşık olunan" demektir. Divan ve tekke şiirinde aşık-maşuk ikilisi, kulun Allah'a duyduğu ilahi sevginin temel imgesidir.
Popülerlik
Maşuk, geç Osmanlı döneminin adlarından. TÜİK verilerinde 1881'ten itibaren görünür ve en yüksek konumuna kayıtların erken döneminde, 1881'te 168. sırada ulaşır. İlerleyen onyıllarda kullanımı seyrelmiş, 2016 itibarıyla 525. sıraya gerilemiştir.
Popülerlik Trendi
SabitKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
Tasavvufta sevgi, kulun Allah'a yönelişinin özüdür; aşık arayan kul, maşuk aranan ilahi güzelliktir. Bu anlayışta dünyevi sevgili çoğu zaman ilahi sevginin sembolüdür; Yunus'tan Mevlana'ya tekke şiiri bu aşkı işler.
Edebiyatta ve Folklorda
Yunus Emre Divanı
Yunus EmreYunus Emre'nin ilahilerinde aşık-maşuk karşıtlığı, kulun Allah'a duyduğu sevgiyi anlatan temel imgedir. "Biz sevdik aşık olduk, sevildik maşuk olduk" dizesi, sevme ile sevilmenin aynı ilahi kaynakta birleştiğini söyler.
Uluslararası Karşılıkları
- Arapçaمعشوق (maşuk)