Recep
Anlam ve Köken
Recep, Arapça Rajab (رجب) sözcüğünden gelir ve İslami kameri takvimin yedinci ayının — dört kutsal aydan biri olan Şehru Allahi Rajab (Allah'ın Ayı Recep) — adıdır; aslî anlamı "ululama, büyük sayma" (r-j-b kökünden) olup pre-İslamik Arap Yarımadası'nda savaşın yasaklandığı dört aşhurü'l-ḥurum (haram aylar: Zilkade, Zilhicce, Muharrem, Recep) içindedir. 1958'de Türkiye'nin #11 en popüler erkek ismi konumuna ulaşmıştır.
Arapça Rajab (رجب), r-j-b (ululama, büyük-saygı gösterme) kökünden türer ve "saygı gösterilen, büyük-sayılan" anlamını taşır. Aynı kökten Arapça irjāb (ululama, saygı gösterme), mutarajjib (saygıyla bekleyen) sözcükleri gelir. İslami kameri takvimde yedinci ayın adı olan Rajab, pre-İslamik Arap Yarımadası'ndan beri kutsal sayılan dört aşhurü'l-ḥurum (savaşın yasak olduğu haram aylar) grubuna dahildir — diğer üçü Zilkade, Zilhicce ve Muharrem'dir. Bu dört-ay sistemi Kur'an Tevbe Sûresi 9:36 ile İslami takvime resmen yerleştirildi. Rajab ayı İslami gelenekte özellikle önemli olarak Regaib Kandili (ilk Cuma gecesi, Hz. Peygamber'in ruh-anne rahmine girişinin anılması) ve Mi'rac Kandili (27. gece, Hz. Peygamber'in Mi'rac yolculuğu) barındırır. Türkçede Recep özel adı olarak Osmanlı döneminden beri yaygın kullanılır — Recep ayında doğan erkek çocuklara verilmesi geleneksel bir pratiktir.
Popülerlik
Recep, 1850'ler sonrası TÜİK kayıtlarında görülen çok eski bir İslami erkek ismidir. 20. yüzyıl ortasında hızlı bir yükseliş sergiledi: 1958'de #11 ile kendi zirvesine ulaştı. 1960'lar-1970'ler ismin Türk kırsal-muhafazakâr kesimindeki altın dönemidir. 2000 sonrası modern-kısa isimlerin yükselişiyle kademeli gerileme süreciyle 2025'te #293 sıraya geldi. İslami kandil-takvim kökenli Türkçe erkek onomastiğinin tipik örneklerindendir.
Popülerlik Trendi
DüşüyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Rajab ayı — kameri takvimin 7. ayı — dört aşhurü'l-ḥurum (haram aylar — savaşın pre-İslamik dönemden beri yasak olduğu aylar) grubundandır. Kur'an'ın Tevbe Sûresi 9:36 ayeti bu dört ayın "Allah katında ayların sayısı on ikidir... bunlardan dördü haramdır" ifadesiyle kutsallığını pekiştirir. Hz. Peygamber'in hadislerinde "Recep Allah'ın ayıdır, Şaban benim ayımdır, Ramazan ümmetimin ayıdır" (Beyhakî) ifadesi bu üç-ay silsilesini (Ramazan'a hazırlık dönemi) kutsallaştırır. Rajab ayının içindeki iki önemli gece: Regaib Kandili (ilk Cuma gecesi) ve Mi'rac Kandili (27. gece — Hz. Peygamber'in İsra ve Mi'rac yolculuğu) İslami kandil geleneğinin temelindedir. Sünni, Şii ve Alevi-Bektaşi geleneklerinin üçünde de aynı saygıyla anılır. İsmin İslami manevi yükü bu çok-katmanlı takvim-kutsallık zeminidir.
Tarihi Figürler
Recep Peker
1889-1950, İstanbul / AnkaraCumhuriyet dönemi erken siyasetçilerinden, 9. Başbakan (1946-1947). İstiklâl Savaşı'na katıldı; CHP'nin Genel Sekreterliği dönemlerinde (1931-1936) parti-devlet yapılanmasının mimarlarından biri oldu. İsmin 20. yüzyıl Türk siyasi tarihindeki eski-kuşak taşıyıcısıdır.
Uluslararası Karşılıkları
- Arapça (kaynak)Rajab (رجب)
- FarsçaRajab
- UrducaRajab
- Boşnakça / ArnavutçaRedžep
Ünlü İsimdaşlar
Recep Peker
SiyasetçiTürkiye Cumhuriyeti eski başbakanı
Recep İsmi En Yaygın Hangi İllerde?
TÜİK 2025 verilerine göre Recep isminin en çok kullanıldığı iller.