Ruşen
Ruşen İsminin Anlamı ve Kökeni
Ruşen, Farsça 'ruşen' (aydın, parlak, ışıklı) kelimesinden gelen ve 'aydın, ışıklı, parlak' anlamına gelen klasik bir üniseks addır. Klasik tasavvuf geleneğinde ruşen dil (aydın gönüllü) Allah bilgisinin merkezi sembollerindan biridir. TÜİK kayıtlarında Ruşen ismine ilk olarak 1854 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1881 yılında 168. sırayla zirvesine ulaşmıştır. Güncel olarak 2022 yılı verilerinde 470. sırayla listelenmektedir.
Farsça rushan (aydın, parlak) — raukna (Eski Farsça) kökünden gelir; aynı kök aileden Latin lux (ışık) ile uzak bir Hint-Avrupa akrabalığı vardır. Tarihteki merkezi taşıyıcısı Pir Dede Ömer Ruşeni'dir (öl. 1487): Halvetiyye-Ruşeniyye tarikatının kurucusu, klasik 15. yüzyıl Anadolu-Azeri tasavvuf şiir geleneğinin tanınan figürü; Çoban-name (1480'ler) ve Mesnevi-i Misvak yapıtları bu geleneğin temel eserlerindendir. Aynı söz aileden Ruşen-dil, Ruşen-çerağ (parlak kandil), Ruşen-Beyan türer.
Popülerlik
Ruşen, TÜİK kayıtlarına 1854'te girdi; 1881'de 168. sırayla zirvesine ulaştı — geç Osmanlı dönemi tasavvuf Halveti geleneğinin merkezi yıllarıdır. 2022'de 470. sıradadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Tarihi Figürler
Pir Dede 'Ömer Ruşeni
öl. 1487, Halvetiyye-Ruşeniyye piriHalvetiyye'nin Ruşeniyye kolunun kurucu piridir; Akkoyunlu sahasında etkili olmuş, tasavvufî şiirleriyle de tanınan bir gönül adamıdır.
Uluslararası Karşılıkları
- Farsçaروشن (rūshan)
- TürkçeRuşen / Rûşen
Ünlü İsimdaşlar
Pir Dede 'Ömer Rûşenî
öl. 1487; klasik Halvetîyye-Rûşeniyye geleneğinin tanınan pîri yer alır.