Şehnaz ismi “Şah nazı; padişah zarafeti” anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #395).
Deneyin
Şehnaz İsminin Anlamı ve Kökeni
Şehnaz, Farsça kökenli bir kız adıdır; halk arasında şah (hükümdar, padişah) ve naz (eda, nazlılık) sözcüklerinden "padişah nazı, hükümdar gibi nazlı" diye bilinir, ad sözlükleri ise "şah görkemi" anlamını verir. Ad, Şehname'de de bir kadın adı olarak geçer. Klasik Türk müziğinde Şehnaz eski ve sevilen bir makamdır; Dede Efendi ve III. Selim bu makamda eser vermiştir. -naz sonlu klasik kız adlarının (Ferahnaz, Feleknaz, Mihrinaz, Sehernaz) tanınmış üyesidir. TÜİK kayıtlarında Şehnaz ismine ilk olarak 1854 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1877 yılında 149. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 395. sırayla listelenmektedir.
Halk arasında Farsça şah (hükümdar, padişah; Eski Farsça hşayasiya kökünden) ve naz (eda, nazlılık, sevgilinin edalı tavrı) sözcüklerinin birleşmesi diye açıklanır; "padişah nazı, şaha yaraşır zarafet" demektir. Gülnaz, Mihrinaz, Ferahnaz gibi sonu naz ile biten klasik Fars-Türk kız adları bu okumayı güçlendirir. Ad ise çok daha eskidir ve Şehname'de de geçer: Cemşid'in Dahhak'a esir düşen kızı Şehrnaz, Feridun'la evlenir ve Turan'ın atası Tur'u doğurur; adın Avesta'daki eski biçimi "hayırlı söyler" anlamına gelir. Klasik Türk müziğinin Şehnaz makamı da adını bu sözcükten alır.
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Şehnaz İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Bir adın insanı belirlediğini söyleyemeyiz; ama adların taşıdığı çağrışımlar kültürel olarak paylaşılır ve gerçektir. Farsça kökenli Şehnaz isminde öne çıkan iki özellik:
Zarafet
Zarafet, bu ismin en belirgin yanı. İnce düşünen, kırmadan söyleyen, ayrıntıyı gören bir duruş. Türkçede zarafet dış görünüşten çok tavırla ilgilidir.
Asalet
Kendi standardını kimse bakmadığında da koruyan bir ağırbaşlılık. Asalet burada unvanla değil, tutumla ölçülür.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Şehnaz, 1854'te 186. sırayla kayıtlara girdi ve 1877'de 149. sırayla en iyi sırasını gördü. 19. yüzyılın sonunda ve 20. yüzyılın başında çoğunlukla 210 ile 280. sıralar arasında verilen bir addı. 1920'lerden sonra yavaş yavaş geriledi ve 1955'te 476. sıraya indi. 1960'larda yeniden toparlandı; 1960'tan 1995'e dek çoğunlukla 330 ile 410. sıralar arasında kaldı. 1990'ların sonunda yeniden geriledi ve 2015'te 521. sırayla en alt noktasını gördü. Son yıllarda hızla yükseliyor; 2025'te 395. sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 13.000 kişiden biri
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Şehnaz adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Şehnaz adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Modern Kültürde
Şehnaz makamı
MüzikŞehnaz, Türk klasik müziğinin sevilen ve köklü makamlarından biridir; adını halk arasında "şah nazı" diye bilinen Farsça addan alır ve zarif, dokunaklı ezgileriyle bilinir. Ad, bu müzikal inceliği ve nazı doğrudan çağrıştırır.
Varyantlar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- FarsçaŞahnaz (شهناز)
- UrducaŞahnaz
- AzericeŞahnaz