Sıddıka

Sıddıka, Arapça al-Ṣiddīqa (الصديقة) — ṣ-d-q (doğruluk-sadakat, klasik Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı) kökünün dişil-abartı-yan-form söz-yapısının söz-imgesi al-Ṣiddīqa — çok-doğru, yalan-söylemeyen, klasik halk-Arap-İslam söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı anlamlarına gelir. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Çok doğru, yalan söylemeyen manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden al-Ṣiddīq (eril-yan-form söz-yapısı; bk. Sıddık maddesi yan-form söz-örgüsü Meryem 41 söz-merkezi yan-bağlamı kök-aile-detayı orada — Hz. Ebû Bekir es-Sıddîk yan-bağlamı), al-ṣidq (doğruluk), al-Mūṣaddiq (tasdik-eden) yan-örgüsü oluşur. Kur'ânî yan-bağlam Mâide Sûresi 5:75'te söz-merkezindedir — Mā al-Masīḥu bnu Maryama illā rasūlun qad khalat min qablihi al-rusul wa-ummuhu ṣiddīqa kānā ya'kulāni al-ṭa'ām ("Meryem oğlu Mesîh, sadece bir resüldür. Ondan önce de niceleri gelip-geçti. Annesi de pek doğrudur (ṣiddīqa). İkisi de yemek yerlerdi"). Klasik halk-Tafsîr söz-örgüsünde al-Ṣiddīqa — Hz. Meryem'in yan-unvanı söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır (bk. Meryem, Mariye, Maria, Mari, Sefiye maddeleri yan-form söz-örgüsü). 172 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2022'de #452 sıradadır.

Arapça al-Ṣiddīqa (الصديقة), ṣ-d-q ("doğruluk-sadakat; klasik halk-Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı; klasik Arap-Sami söz-örgüsünde ṣ-d-q kök-ailesinin söz-merkezi söz-yapısı; aynı kök-ailesinden al-Ṣiddīq — eril-yan-form söz-yapısı; bk. Sıddık maddesi yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada — Meryem 41 Innahū kāna ṣiddīqan nabiyyā — Hz. İbrâhîm yan-bağlamı, al-ṣidq — doğruluk, al-Mūṣaddiq — tasdik-eden, al-Ṣadaqah — sadaka, al-Aṣdiqā' — dostlar, al-Ṣiddīqa — dişil-yan-form söz-yapısı yan-örgüsü") kökünün dişil-abartı-yan-form söz-yapısının söz-imgesi al-Ṣiddīqa — çok-doğru, yalan-söylemeyen, klasik halk-Arap-İslam söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı. Kur'ânî yan-bağlam Mâide Sûresi 5:75'te söz-merkezindedir — Mā al-Masīḥu bnu Maryama illā rasūlun qad khalat min qablihi al-rusul wa-ummuhu ṣiddīqa kānā ya'kulāni al-ṭa'ām unẓur kayfa nubayyinu lahumu al-āyāti thumma nẓur annā yu'fakūn ("Meryem oğlu Mesîh, sadece bir resüldür. Ondan önce de niceleri gelip-geçti. Annesi de pek doğrudur. İkisi de yemek yerlerdi. Onlara delilleri nasıl açıkladığımıza bak; sonra bak, nasıl çevriliyorlar") söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır. Klasik halk-Tafsîr söz-örgüsünde al-Ṣiddīqa — Hz. Meryem'in yan-unvanı söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır (bk. Meryem, Mariye, Maria, Mari, Sefiye maddeleri yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada — Meryem 16, Âl-i 'Imrân 42 Inna'llāha-ṣṭafāki yan-bağlamı; klasik halk-Hz. Meryem-Hz. 'Îsâ söz-merkezi yan-bağlamı yan-bağlanır). *Sahabe yan-bağlamı klasik halk-Sîret söz-örgüsünün söz-merkezindeki Hz. 'Â'işe al-Ṣiddīqa**: Hz. 'Â'işe bint Ebî Bekir (~614-678; al-Ṣiddīqa yan-unvanı söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır; bk. Aişe, Ese maddeleri yan-form söz-örgüsü; klasik halk-Sîret söz-örgüsünde Hz. Peygamber'in en sevdiği eşi yan-bağlanır; al-Ḥumayrā' — kızıl-yanaklı yan-unvanı; bk. Hamra maddesi yan-form söz-örgüsü). Klasik halk-Hz. Ebû Bekir es-Sıddîk (~573-634) ve Hz. Â'işe-anne al-Ṣiddīqa yan-unvanlarıyla klasik halk-Sîret söz-örgüsünün söz-merkezi söz-imgeleri yan-bağlanır. Türkçeye Osmanlı yumuşak-söyleyişiyle al-Ṣiddīqa / Ṣıddīqa / Sıddıka* yan-formunda yerleşmiştir; özellikle Doğu-Anadolu, Güneydoğu-Anadolu, İç-Anadolu Sünnî-muhafazakâr ailelerinin sevdiği klasik İslami kız adı oldu.