Türkân ismi “Kraliçe, hanımlar hanımı” anlamına gelir. 1935 yılında 14. sıraya kadar yükselen isim, 2025 TÜİK verilerine göre 318. sırada yer alıyor.
Türkân İsminin Anlamı ve Kökeni
Türkân, Türkçe Türk etnonimi ile Farsça çoğul yapım eki -ân birleşiminden oluşan klasik Türk-Fars bileşik adıdır — sözcük anlamıyla "Türkler" ancak unvan olarak "Türklerin hatunu, kraliçesi" anlamı kazanmıştır. Karahanlı-Selçuklu döneminde hükümdar eşi annesi için kullanılan Terken Hatun unvanının modern Türkçedeki dönüşmüş biçimi sayılabilir. 1935'te Türkiye'nin #14 en popüler kız ismi konumuna ulaşmıştır. TÜİK kayıtlarında Türkân ismine ilk olarak 1854 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1935 yılında 14. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 318. sırayla listelenmektedir.
Karahanlı-Selçuklu-Harezmşah Türk devletlerinde (11-13. yüzyıl) hükümdar eşi ve hükümdar annesi için kullanılan Terken Hatun unvanının akraba formudur; Terken Ana Türk tarkan (aristokrat, bey) unvanının dişil hanım kullanımıydı. Osmanlı Türkçesinde Türkân yazılışı Farsça çoğul eki modeliyle gramerleştirildi (İranian, şahan gibi) — bu süreçte "Türk ler" anlamı unvan kimliğine dönüştü. Modern Türkçede Türkan formunda sabitleşen ad, Cumhuriyet döneminin Türk kadın gururu ideolojik çerçevesinde yeniden yaygınlaştı; 1935 Soyadı Kanunu sonrası da kadın ön adı olarak popüler oldu.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Türkân İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
İsimler kişiliği tayin etmez; yine de her ad, hem anlamı hem de taşıdığı tarih yüzünden belli özellikleri akla getirir. Türkân deyince öne çıkan iki özellik:
Asalet
İsmin ilk akla getirdiği şey asalet — ağırbaşlı, saygı gören, sesini yükseltmeden kendini kabul ettiren bir duruş.
Kararlılık
Bu isim kararlılıkla anılır — bağırarak değil, ısrarla. Zoru gördüğünde vazgeçmeyen, verdiği sözü unutmayan bir karakter. Türk isim geleneğinde böyle adlar sıklıkla bir dilekle verilir: çocuk hayatta sağlam dursun diye.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Deneyin
Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.
Popülerlik Hikâyesi
Türkan, erken Cumhuriyet döneminin Türk kadın kimliği kurucu adlarından biri olarak 1935'te #14 ile zirvesine ulaştı. 1930'lar-1960'lar boyunca "Türk hanımı" unvan çağrışımıyla klasik popüler katmanda kaldı. 1970'lerden itibaren Türkan Şoray'ın Yeşilçam'daki ikonik varlığı adın kültürel görünürlüğünü taşıdı. Türkan Saylan 1990-2009 döneminde sivil toplum kahramanlığıyla ada yeni bir saygınlık katmanı ekledi. 2025'te #318 sırada kademeli gerileme gösteriyor — erken Cumhuriyet kadın adlarının (Sabiha, Leman, Perihan) genel trendine eşlik ediyor ancak klasik kimliği korumayı sürdürüyor.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 870 kişiden biri
- Yaygın
Türkân ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Türkân adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Türkân adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Tarihi Figürler
Terken Hatun (Büyük Selçuklu)
11. yüzyıl, ö. 1094, İsfahanBüyük Selçuklu Sultanı Melikşah'ın (1072-1092) eşi, Sultan Mahmud'un annesi. Babası Batı Karahanlı hükümdarı Tamgaç Han İbrahim'dir. Oğlunu veliaht yaptırmak için daha Melikşah sağken vezir Nizâmülmülk'le çekişti; vezirin Ekim 1092'de öldürülmesinden ve bir ay sonra Melikşah'ın ölümünden sonra üvey oğlu Berkyaruk'a karşı taht mücadelesine girişti. 1094'te İsfahan'da öldü. Selçuklu tarihinde devlet yönetimine fiilen karışan hatunların en bilinen örneğidir.
Modern Kültürde
Türkan Şoray
Oyuncu · 1945Yeşilçam sinemasının Sultan lakaplı en ikonik kadın oyuncusu (d. 1945). 200'ün üzerinde filmde rol aldı; Vesikalı Yarim (1968), Selvi Boylum Al Yazmalım (1977), Mine (1982), Hazal (1980) gibi klasikler filmografisinin başlıca yapıtları arasındadır. Türk sinema tarihinde en çok Altın Portakal En İyi Kadın Oyuncu ödülü kazanan isimdir. 1975'te TBMM tarafından Sinema Sanatçısı unvanıyla onurlandırıldı.
Türkan Saylan
Oyuncu · 1935Türk dermatolog profesör (1935-2009), Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği (ÇYDD) kurucusu (1989). Lepra hastalığıyla mücadele çalışmaları ve özellikle Anadolu'daki kız çocuklarının eğitim burs programlarıyla Türkiye'nin 1990-2000'ler döneminin en tanınan sivil toplum figürlerinden biri oldu.
Deneyin
Türkân soyadınızla nasıl duruyor?
Soyadınızı yazın; ses akışını, ritmi ve anlam ilişkisini birlikte değerlendirelim.
Ünlü İsimdaşlar
Türkân Şoray
Türk sinemasının 'Sultanı' olarak anılan, onlarca filmde başrol oynayan efsanevi oyuncu.
Türkân Saylan
Türkiye'de çağdaş eğitim için mücadele eden, ÇYDD'nin kurucusu olan dermatoloji profesörü ve sivil toplum öncüsü.
Varyantlar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Biçimler ve Yazım Varyantları
Dilsel türevler
- Türkçe (kaynak)Türkan
- FarsçaTürkân
- Azerbaycan TürkçesiTürkan
- ÖzbekçeTurkon
Yazım varyantları
Aynı isim, farklı dillerde alışılagelmiş yazım biçimleri.
- TatarcaTörkän