Umay kız mı erkek mi?

Umay bir kız ismidir. Türkiye'de TÜİK kayıtlarında kız bebeklere verilmektedir.

Umay ismi Kur'an'da geçer mi?

Hayır, Umay ismi Kur'an-ı Kerim'de doğrudan geçmemektedir.

Umay popüler bir isim mi?

Umay ismi TÜİK 2025 verilerine göre #6. sırada yer almakta olup Türkiye'de en popüler isimler arasındadır; popülerlik trendi yükseliş trendindedir.

Umay ismi ne zaman en popüler oldu?

Umay ismi zirve popülerliğini 2025 yılında 6. sırayla yaşamıştır. En güncel TÜİK verisine göre 2025 yılında 6. sıradadır.

Umay'a benzer isimler nelerdir?

Umay ismine anlam, köken ve karakter bakımından benzeyen isimler: Ümmühan, Ummahan, Ümahan, Beycan, Kadın. Tamamını görmek için benzer isimler sayfasını ziyaret edebilirsiniz.

Umay

Q: Umay isminin anlamı nedir?

Umay, Eski Türkçe umay/humay adından gelir — Türk-Moğol İslam öncesi inanç dünyasında çocukları ve hayvan yavrularını koruyan dişi tanrıçanın adıdır. Orhun Yazıtları'nda zikredilen bu ad, 2010 sonrası Türk mitolojisine olan ilginin canlanmasının ürünü olarak modern Türk kız isimlerinin en hızlı yükselenlerinden biri hâline gelmiştir. TÜİK kayıtlarında Umay ismine ilk olarak 1942 yılında rastlanmaktadır. İsim, 2025 yılı itibarıyla en yüksek düzeyine ulaşarak 6. sıraya çıkmıştır.

Q: Umay isminin kökeni nedir?

Umay ismi Türkçe kökenlidir. Eski Türkçe umay, ana, koruyucu ruh anlamına gelir; Türk ve Moğol halklarının İslam öncesi inanç dünyasında koruyucu dişi tanrıçanın adıdır.

Kız Türkçe Modern

Umay İsminin Anlamı ve Kökeni

Umay, Eski Türkçe umay/humay adından gelir — Türk-Moğol İslam öncesi inanç dünyasında çocukları ve hayvan yavrularını koruyan dişi tanrıçanın adıdır. Orhun Yazıtları'nda zikredilen bu ad, 2010 sonrası Türk mitolojisine olan ilginin canlanmasının ürünü olarak modern Türk kız isimlerinin en hızlı yükselenlerinden biri hâline gelmiştir. TÜİK kayıtlarında Umay ismine ilk olarak 1942 yılında rastlanmaktadır. İsim, 2025 yılı itibarıyla en yüksek düzeyine ulaşarak 6. sıraya çıkmıştır.

Eski Türkçe umay, ana, koruyucu ruh anlamına gelir; Türk ve Moğol halklarının İslam öncesi inanç dünyasında koruyucu dişi tanrıçanın adıdır. Kelime, Ana Altay kökenli olup Kırgız, Kazak, Altay Türk dillerinde de aynı mitolojik anlamla kullanılır; bazı Türkologlar humay biçimini Fars mitolojisindeki koruyucu Hüma Kuşu'yla (devletkuşu) eş köklü sayar. Türkiye Türkçesinde özel ad olarak kullanımı 2010 sonrası Türk mitolojisine olan ilginin canlanmasının hızlanmasıyla başladı; 2015 sonrası hızlı bir tırmanışla ilk 10'a girdi.

Bu İsmin Yer Aldığı Listeler

Mitolojik İsimler Kısa ve Çarpıcı Yükselen İsimler Türk Mitolojisi Yumuşak Türkçe 2020'lerin İmzası

Popülerlik

Umay, 2000 öncesi TÜİK kayıtlarında neredeyse hiç görülmeyen bir isimdi. 2010 sonrası Türk mitoloji, Göktürk ve Orhun Yazıtları'na yönelik artan popüler ilgiyle birlikte hızlı bir yükselişe geçti. 2020 sonrası özellikle Türk milli tarihsel dizi dalgasının (Alparslan: Büyük Selçuklu, Kuruluş: Osman) yarattığı kültürel atmosferde ivme kazandı ve 2025'te #6 sıraya tırmandı. Yukseliyor trendiyle hareket eden ismin zirveye ulaşma potansiyeli, aynı kuşakta yükselen Defne, Asel ve Alya ile rekabet edebilecek düzeydedir.

Popülerlik Trendi

Yükseliyor

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Umay ismini eşin de sever mi?

İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.

Eşinle dene →

Mitolojik Kökeni

Umay, Türk-Moğol İslam öncesi inanç dünyasının üç baş tanrısından biridir: Gök Teŋri (gökyüzünün yüce erkek tanrısı), Erlik Han (yeraltının karanlık tanrısı) ve Umay Ana (yeryüzünün koruyucu dişi tanrıçası). Hamile kadınları, yeni doğmuş bebekleri, çocukları ve hayvan yavrularını koruduğuna inanılır; Tuva, Altay, Kırgızistan şaman topluluklarında hâlâ ondan dilek dilenir. Kül Tigin Yazıtı'nın doğu yüzünde (732) geçen Umay teg ögüm (Umay gibi olan annem) ifadesi, Türkçenin en eski yazılı metninde tanrıçanın adıyla zikredilmesini sağlar — bu, Türk dilinin en erken kayıtlı ilahi adlarından biridir.

Edebiyatta ve Folklorda

Kül Tigin Yazıtı

Göktürk Kağanlığı'nın Bilge Kağan tarafından kardeşi Kül Tigin için diktirilen ve Türkçenin bilinen en eski yazılı anıtlarından biri olan yazıtın doğu yüzünde Umay teg ögüm Katun kutıŋa inim Kül Tigin er at bultı (Umay gibi annem Katun'un baht-yüceliğiyle, kardeşim Kül Tigin er adını kazandı) ifadesi geçer. Bu, Umay adının Türk edebiyatındaki en eski yazılı zikridir (732).

Oğuzname

Uygur Türklerinin sözlü destan geleneğinin yazılı bir varyantı olan Oğuzname'de Umay ana karakter olarak yer almasa da, Türk-Moğol inanç dünyasında kadın koruyucu ilkenin sürekliliği — kutsal kadın anneler, doğum koruyucu ruhlar — bu metinde de korunur ve modern Türk mitolojik adlandırma geleneğine kaynak olur.

Orhun Yazıtları — Umay tanrıçası

Orhun Yazıtları (732-735) Tonyukuk ve Bilge Kağan kitabelerinde Umay (koruyucu kadın tanrıça, anneliğin koruyucusu) Eski Türk inanç sisteminin temel kadın tanrıçası olarak yer alır. Türk ve Moğol halklarının İslam öncesi inanç dünyasında çocukları ve hayvan yavrularını koruyan dişi koruyucu ruh olarak işlenir.