Cemile

Cemile, Arapça jamīla (جميلة) sözcüğünden gelir ve "güzel, alımlı, estetik olarak hoş kadın" anlamını taşır; j-m-l (güzel olmak, alımlı olmak) kökünün dişil sıfat biçimidir — eril karşılığı jamīldir. Aynı kökten Arapça jamāl (güzellik), tajammul (süslenme, güzelleşme), jumla (cümle — güzel dizilmiş sözler) sözcükleri gelir. 175 yılı aşkın TÜİK kayıtlı kullanım ve 1930'da Türkiye'nin #10 en popüler kız ismi konumuyla Türkçenin en eski Arapça-klasik kadın isimlerindendir.

Arapça jamīla (جميلة), j-m-l (güzel olmak, alımlı olmak) kökünün faʿīla kalıbındaki dişil sıfat biçimidir. Aynı kökten Arapça jamāl (güzellik — Allah'ın sıfatlarından biri el-Cemîl (Güzel olan)), jamīl (güzel erkek), tajammul (süslenme), tajammala (güzelleşme), jumla (cümle — sözlerin güzel dizilişi), jamāʿa (topluluk — bir arada güzel duran) sözcükleri gelir. Aynı kök ayrıca Arapça jamal (deve) kelimesinin kökeni de sayılır — eski Arap estetiğinde deve en güzel yaratılmış hayvan olarak kabul edilirdi. Hz. Peygamber'in hadisi "innallāha jamīl yuḥibbu al-jamāl" (Allah güzeldir, güzelliği sever — Müslim) İslami estetik teolojisinin temel ilkesidir ve Cemile adının İslami kültürel dayanağıdır. Türkçede Osmanlı döneminden beri Cemile biçiminde kesintisiz kullanılır.