Dilşah, Kürtçede 'memnun, mutlu' demektir; Türk Dil Kurumu ise adı Farsça dil (gönül) ve şah sözcükleriyle 'gönül şahı, sevgili' diye açıklar. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #377).
Deneyin
Dilşah İsminin Anlamı ve Kökeni
Dilşah, iki ayrı okumayla anlatılan bir kız adıdır. Birincisine göre Kürtçede 'memnun, mutlu, gönlü hoş' anlamına gelir; bu yönüyle Dilşat adıyla aynı duyguyu taşır. Türk Dil Kurumu ise adı Farsça dil (gönül) ve şah (hükümdar) sözcükleriyle açıklar ve 'gönül şahı, sevgili' anlamını verir; bu okuma, divan şiirinde sevgilinin gönül üzerindeki hâkimiyetini anlatan 'gönül şahı' imgesini hatırlatır. Dilara ve Dilruba gibi gönülle kurulan kadın adlarıyla aynı ailede duyulur. TÜİK kayıtlarında Dilşah ismine ilk olarak 1884 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1921 yılında 175. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 377. sırayla listelenmektedir.
Dilşah'ın ilk okuması Kürtçedir: sözcük Kürtçede 'memnun, mutlu' anlamındadır. Farsçadaki dilşad (gönlü şad, sevinçli) ve ondan gelen Dilşat adı da aynı duyguyu anlatır, ama ayrı bir yazımdır. İkinci okuma Farsçadır: dil (gönül, kalp) ile şah (hükümdar, padişah) birleşerek 'gönlün şahı' anlamını kurar. Divan şiirinde şah-ı dil, yani gönül şahı tamlaması, sevgilinin gönüldeki egemenliğini anlatır; ad bu yorumla 'sevgili' anlamını da kazanır. Dil sözcüğü Dilara (gönül süsleyen), Dilruba (gönül kapan) ve Dilber (gönül alan) gibi pek çok kadın adının da parçasıdır.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Dilşah İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
İsimler kişiliği tayin etmez; yine de her ad, hem anlamı hem de taşıdığı tarih yüzünden belli özellikleri akla getirir. Dilşah deyince öne çıkan üç özellik:
Zarafet
Zarafet, bu ismin en belirgin yanı. İnce düşünen, kırmadan söyleyen, ayrıntıyı gören bir duruş. Türkçede zarafet dış görünüşten çok tavırla ilgilidir.
Şefkat
İhtiyacı söylenmeden gören, yardımını da başa kakmayan bir yakınlık. Şefkat burada acımak değil, sahip çıkmak.
Asalet
Bu isim vakar ve vefayla anılır: bağlandığına sadık kalan, geldiği yeri unutmayan bir tavır. Asalet burada unvan değil, tutarlılık demektir.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Dilşah, 1884'ten itibaren TÜİK kayıtlarında zarif bir kız adı olarak görünür; ilk kaydında 253. sıradadır. 1910'ların sonunda yükselip 1921'de 175. sırayla zirvesine ulaştı. Ardından yavaş bir düşüş başladı: 1950'de 347., 1970'te 452. sıradaydı ve 2014'te 517. sırayla en alt noktasını gördü. Son on yılda yeniden toparlanıyor; 2025'te 377. sırada.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 17.000 kişiden biri
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Dilşah adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Dilşah adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Edebiyatta ve Folklorda
Divan şiirinde dil- ile kurulan kadın adları
Divan şiirinde dil (gönül) sözcüğüyle kurulan tamlamalar sevgilinin gönüldeki yerini anlatır; Dilara (gönül süsleyen), Dilruba (gönül kapan) ve Dilşah gibi kadın adları bu dünyadan gelir. Dilşah adının 'gönül şahı' okuması da aynı kuruluşa, Farsça dil ile şah sözcüklerinin birleşimine dayanır.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Farsçaدلشاه
- Türkçe (diğer yazımlar)Dilşah / Dilşâh
- UrducaDilşah