Düriye

Düriye, Arapça al-Durriyya (الدُّرِّيَّة) — d-r-r ("inci-parıltı; klasik Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı") kökünün dişil-yan-form söz-yapısının söz-imgesi al-Durriyya — inci gibi parlak, parıldayan, klasik halk-Arap-İslam söz-örgüsünün söz-merkezindeki ışık-söz-yapısı anlamlarına gelir. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu İnci gibi parlayan, parlak manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden al-Durr (inci), al-Durra (büyük-inci), Dürdâne (inci-tanesi yan-yapı), Dürrî, Dürrünaz, Dürrüşehvar, İnci yan-örgüsü oluşur. Kur'ânî yan-bağlam Nûr Sûresi 24:35'te söz-merkezindedir — Allāhu nūru al-samāwāti wa al-arḍ... ka-annahā kawkabun durriyyun yūqadu min shajaratin mubārakatin zaytūnatin lā sharqiyyatin wa-lā gharbiyyat ("Allah, göklerin ve yerin nurudur... cam, sanki inciden bir yıldız (kawkabun durriyy); ne doğuya ne batıya ait, mübarek bir zeytin ağacından yakılır"). Klasik halk-Osmanlı saray-haremi söz-örgüsünün söz-merkezindeki Dürdâne, Dürrü-Nâz yan-form söz-yapılarının söz-imgesi yan-bağlanır. 161 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2017'de #501 sıradadır.

Arapça al-Durriyya (الدُّرِّيَّة), d-r-r ("inci-parıltı; klasik halk-Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezi söz-yapısı; aynı kök-ailesinden al-Durr — inci, al-Durra — büyük-inci, Dürdâne — inci-tanesi yan-yapı, Dürrî, Dürrünaz, Dürrüşehvar, İnci yan-form söz-yapıları yan-örgüsü") kökünün dişil-yan-form söz-yapısının söz-imgesi al-Durriyya — inci gibi parlak, parıldayan, klasik halk-Arap-İslam söz-örgüsünün söz-merkezindeki ışık-söz-yapısı. Kur'ânî yan-bağlam Nûr Sûresi 24:35'te söz-merkezindedir — ka-annahā kawkabun durriyyun yūqadu min shajaratin mubārakatin zaytūnatin ("sanki inciden bir yıldız, mübarek bir zeytin ağacından yakılır") söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır. Klasik halk-Osmanlı saray-haremi söz-örgüsünün söz-merkezindeki kadın-onursal-yan-yapı söz-yapıları (Dürdâne, Dürrü-Nâz, Dürrü-Şehvâr, Dürr-i Yektâ) yan-örgüsü oluşur. Türkçeye Osmanlı yumuşak-söyleyişiyle al-Durriyya / Düriye yan-formunda yerleşmiştir; özellikle Doğu-Anadolu, Güneydoğu-Anadolu, İç-Anadolu, Karadeniz Sünnî-muhafazakâr ailelerinin sevdiği klasik İslami kız adı oldu.