Gül
Gül İsminin Anlamı ve Kökeni
Gül, katmerli ve kokulu çiçekleri olan gülgillerin örnek bitkisinin adıdır. Türk kültüründe güzellik, zarafet ve sevginin sembolü olarak kabul edilen bu isim, doğanın en değerli çiçeklerinden birinin adını taşır.
Farsça gul — "çiçek; özellikle gül çiçeği (Rosa sp.)" anlamındaki kelimedir. Ana İran wrda- kökünden türer — aynı Hint-Avrupa kök ailesi Yunanca rhódon (rose), Latince rosa, Ermenice vard, Gürcüce vardi kelimeleri ile akrabadır. Fars-Osmanlı divan şiirinin omurga sembolü olan gül, sevgilinin güzelliği, aşkın güzel yüzü, bahçenin merkezi olarak yüzlerce klasik şiirin temel imgesidir. Aynı kelime ailesinden gülistan (gül bahçesi — Sadi Şirazi'nin 1258 şaheseri), gülnar (nar çiçeği), gülfem (gül ağızlı sevgili), gülnihal kelimeleri gelir.
Popülerlik
Gül, klasik Pers-Türk divan-zarafetinin en köklü kadın adıdır; sevgilinin estetik üstünlüğünün temel sembolü olarak klasik divan şiir geleneğinin en yoğun kullanılan söyleyişindadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Tarihi Figürler
Abdullah Gül
1950-, Kayseri-AnkaraTürkiye Cumhuriyeti'nin 11. Cumhurbaşkanı (2007-2014); AKP kurucu ekibinin üyelerinden biridir. 2007-2014 Cumhurbaşkanlığı döneminde Türkiye'nin AB-katılım-sürecinde dış politika çabalarını yürüttü. Cumhurbaşkanlığına seçilişi Türk siyasetinde başörtülü-eş-sorunu tartışmalarıyla birlikte sembolik bir dönüm noktasıydı. Tartışmalı ancak merkezi siyasi figürlerden biri olarak Türk yakın dönem siyasi tarihinde yer alır.
Edebiyatta ve Folklorda
Gülistan
Sadi Şirazi · 1258Fars klasik edebiyatının en etkili eserlerinden biri; Sadi-Şirazi'nin nasihat ve hikmet nesri şiir karışımı eseri. Gülistan 8 bahçe bölümünde düzenlenmiş; sekiz yüz yıl boyunca Osmanlı Fars Türk Hint medrese eğitiminin temel metni olarak okutuldu. Gül-bahçesi sembolünü ahlak ilmi kitabı olarak kullanması Fars-edebiyatının-ahlaki-estetik mirasını özetler.
Divan Şiirinde Gül-Bülbül-Gonca İkililer
Fars-Osmanlı divan şiirinin merkezi sembol kümesi: gül bülbül (aşk aşık ilişkisi), gül gonca, gül diken (sevgili aşığın acısı). Fuzuli (BN'de Tier-A enriched), Nedim (AX'de enriched), Şeyh Galib (BE'de Tier-A enriched) divanlarında bu-sembol-kümesi yüzlerce kez geçer. Gül-diken paradoksu aşkın tatlı acılığını ifade eder.
Modern Kültürde
Müslüm Gürses - Kimseler Gelmez
MüzikTürk popüler müziğinde gül kelimesi binlerce şarkıda yer aldı. Ayrıca klasik Türk sanat musikisinin standart repertuvarında Gül yüzünde göreli, Gülpembe, Ayrılık yar gibi yüzlerce eserde gül sevgili sembolü merkez imgesi olarak kullanıldı.
Uluslararası Karşılıkları
- Farsça (kaynak)Gul
- UrducaGul
- Azerbaycan TürkçesiGül
- Ermenice (kardeş kök)Vard (վարդ)
- Yunanca (kardeş kök)Rhódon (ρόδον)
- İngilizce (kardeş kök)Rose
Gül ile İkili İsimler
Birlikte sık kullanılan ikili isim önerileri
Ünlü İsimdaşlar
Gül Gölge
Türk TV sunucusu, manken ve oyuncu
Gül Esin
Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk kadın muhtarı