Nazire
Nazire ismi “Benzer, eş, örnek; bir gazele yazılmış benzer cevap” anlamına gelir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #402).
Deneyin
Nazire İsminin Anlamı ve Kökeni
Nazire, Arapça "nazira" sözcüğünden gelir; "n-z-r" (bakmak, karşılaştırmak) kökünden "benzer, eş, karşılık" anlamına gelir. Klasik Osmanlı divan şiirinde "nazire", bir şairin şiirine başka bir şairin aynı ölçü ve konuyla yazdığı benzer cevap şiirdir. Eğitimli Osmanlı kadın adlandırma geleneğinde sevilen bir addır. TÜİK kayıtlarında Nazire ismine ilk olarak 1850 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1850 yılında 60. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 402. sırayla listelenmektedir.
Nazire, Arapçada 'bakmak, görmek' anlamındaki kökten gelir; ad sözlükleri onu 'bakan, bakışkan' ve 'benzer, eş' diye açıklar. Sözcüğün 'benzer, örnek' anlamı, bir şeye bakıp onunla karşılaştırma fikrinden gelir. Aynı kök ailesinden nazar (bakış, görüş), manzara (görünüm), nazariye (teori) sözcükleri türer. Eril karşılığı nazir "eş, benzer" demektir; yönetici anlamındaki nazır (bakan) da aynı kökten gelir ama ayrı bir sözcüktür.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Nazire İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
Nazire, Arapça kökenli bir ad. İsim karakteri belirlemez — ama her adın, anlamından ve kullanım geçmişinden gelen bir çağrışım dünyası vardır. Nazire isminde bunlar iki başlıkta toplanıyor:
Zarafet
Zarafet, bu ismin en belirgin yanı. İnce düşünen, kırmadan söyleyen, ayrıntıyı gören bir duruş. Türkçede zarafet dış görünüşten çok tavırla ilgilidir.
Hayal Gücü
Elindekiyle yetinmeyip yenisini deneyen, aklındakini bir işe dönüştüren bir tavır. Yaratıcılık burada süslemek değil, kurmak.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Nazire, kayıtların başladığı 1850'de 60. sırayla en yüksek noktasındaydı ve 1851'de de aynı sıradaydı. 19. yüzyılın ikinci yarısında çoğunlukla 75 ile 120. sıralar arasında görülen ad, 1890'lardan 1930'ların sonuna dek 70 ile 100. sıralar arasında, her yıl ilk yüzde yer alan sevilen bir kız adıydı. 1940'lardan sonra yavaş ama kesintisiz geriledi: 1950'de 120., 1960'ta 175., 1970'te 228., 1980'de 290., 1990'da 355., 2000'de 430. sıradaydı. 2014'te 514. sırayla en alt noktasını gördü. O tarihten bu yana yeniden yükseliyor ve 2025'te 402. sıradadır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 4.200 kişiden biri
- Orta yaygınlıkta
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Nazire adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Nazire adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: en-nazar (bakış, gözlem) ve türevleri klasik İslam düşüncesinde ve tasavvufta önemli kavramlardır; müminlerin ahirette Allah'ın cemalini görmesi (rü'yetullah) cennet vaadinin merkezinde yer alır. Nazire adı doğrudan dinî değil, edebî ve kültürel bir addır; ama eğitimli Osmanlı Müslüman ailelerinin kız çocuklarına verdiği ince, estetik adlar geleneğinin bir parçasıdır.
Benzer İslami adlar için:
Edebiyatta ve Folklorda
Câmiu'n-Nezâir (Nazireler Derlemesi)
Eğridirli Hacı Kemal · 1512Eğridirli Hacı Kemal'in 1512'de derlediği büyük nazire mecmuası; 13. yüzyıldan 16. yüzyıl başına kadar 266 şairin nazirelerini bir araya getirir. Ömer b. Mezîd'in derlemesinden sonra bilinen ikinci nazire mecmuasıdır ve divan şiirinin nazire geleneğinin temel kaynaklarındandır.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaNazira
- FarsçaNazire
- UrducaNazira