Nazlıhan

Nazlıhan, Pers-Türkçü compound: nāz (Pers — "naz, edâ, klasik halk-Pers söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı") + -lı Türkçü-yan-soneki ve han (Türkçü — "hükümdar, hân, klasik halk-Türk-Orta-Asya söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı") söz-unsurlarının terkibinden nazlı-hükümdar, nazik-hân, klasik halk-Pers-Türk söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı anlamlarına gelir. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Nazlı hükümdar manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden Nazlı (yan-form söz-yapısı), Naz (yan-form söz-yapısı), Şehnaz (yan-form söz-yapısı; bk. Sehernaz, Sehrinaz, Perinaz, Mihrinaz, Hurinaz maddeleri yan-form söz-örgüsü), Mihrinaz (yan-form söz-yapısı), Gülnaz, Şirinnaz, Han (yan-form söz-yapısı), Hânım, Sultan, Hânımefendi, Hânedân yan-örgüsü oluşur. Klasik halk-Eski-Türk-Orta-Asya söz-örgüsünde han — hükümdar-yan-yapı söz-yapısının söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır (klasik halk-Türk-Moğol söz-örgüsünde Khan / Khaqan — büyük-hükümdar söz-merkezi söz-yapısı yan-bağlanır; klasik halk-Cengiz Hân, Hülagû Hân, Bilge Kağan, Kül Tigin, Bayar Han, Atatürk yan-bağlamı yan-bağlanır). 125 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #403 sıradadır.

Pers-Türkçü compound Nazlıhan, üç söz-örgüsünün terkibinden yapılmıştır: nāz (Pers — "naz, edâ; klasik halk-Pers söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; aynı kök-ailesinden Şehnaz, Mihrinaz, Gülnaz, Şirinnaz, Sehernaz, Sehrinaz, Perinaz, Hurinaz yan-form söz-yapıları yan-örgüsü; bk. Sehernaz, Sehrinaz, Perinaz, Hurinaz, Mihrinaz maddeleri yan-form söz-örgüsü"), -lı (Türkçü yan-soneki — sıfat-yapı söz-merkezi söz-yapısı yan-bağlanır), ve han ("hükümdar, hân; klasik halk-Türk-Orta-Asya söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; klasik halk-Eski-Türk-Moğol söz-örgüsünde Khan / Khaqan — büyük-hükümdar söz-merkezi söz-yapısı yan-bağlanır; aynı kök-ailesinden Han, Hânım, Hânedân, Hânımefendi, Hâkân, Khaqan, Hân-zâde, Atalık-Hân yan-form söz-yapıları yan-örgüsü") söz-unsurlarının birleşmesiyle oluşmuştur. Birleşim Nāz+Lı+Han = "nazlı-hükümdar, nazik-hân, klasik halk-Pers-Türk söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı". TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Nazlı hükümdar manasında nitelendirir. Klasik halk-Eski-Türk-Orta-Asya söz-örgüsünde han — hükümdar-yan-yapı söz-yapısının söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır (klasik halk-Cengiz Hân 1162-1227, Hülagû Hân, Timur Hân; bk. Cengizhan maddesi yan-form söz-örgüsü Cengiz-Moğol İmparatorluğu yan-bağlamı; klasik halk-Bilge Kağan, Kül Tigin söz-merkezi söz-imge yan-bağlanır; bk. Orhun maddesi yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada). Klasik halk-Pers-Türk-saray söz-örgüsünde Hânım-Sultan, Hânımefendi, Sultân-Han yan-bağlanır söz-merkezi söz-imgeler yan-bağlanır. Türkçü-Pers compound naz+lı+han — Cumhuriyet-eri (1923 sonrası) Atatürk'ün Türkçü-laik-modernleşme reformları çizgisinde laik-eğitimli orta-tabaka ailelerinin sevdiği zarif-Türkçü-Pers modern kız adı söz-yapısının söz-imgesi yan-bağlanır. Nazlıhan özellikle 1900'den itibaren Doğu-Anadolu, Güneydoğu-Anadolu Yörük-Türkmen-yan-bağlamlı muhafazakâr ailelerinin sevdiği klasik kız adı oldu.