Nazlıhan

Nazlıhan, Pers naz ("naz, eda") sözcüğüne Türkçe sıfat yapan -lı eki ve han ("hükümdar, han") sözcüğü eklenerek türetilen bir kız adıdır; "nazlı han, nazlı soylu kadın" anlamına gelir. Naz- başlangıçlı zengin kadın adı ailesinden olup Gülnaz, Şahnaz, Binnaz, Nazenin ile aynı çağrışım kuşağındadır. -han eki Türk-İslam siyasi geleneğinin yöneticilik unvanını dişil ad türetimine taşır; benzer türetimle Aslıhan, Sultanhan, Sevcanhan gibi adlar üretilmiştir. 1863'te 97. sırayla zirvesine ulaşmıştır.

Pers naz, klasik Pers ve Osmanlı divan şiirinin merkez kavramlarındandır; sevgilinin estetize edilmiş tavrını anlatır. Türkçe -lı eki sıfat yapım ekidir, sözcüğe "-li, -e sahip" anlamı katar; nazlı (naz sahibi) bu yapıdan gelir. Han sözcüğü Türk-Moğol siyasi geleneğinin en üst yöneticilik unvanıdır — Cengiz Han, Hazar Han gibi tarihi kullanımlarıyla birlikte. Pers-Türk karma ad türetiminde -han eki dişil erkek ortak yöneticilik soyluluk çağrışımı katar; Aslıhan, Nazlıhan, Sultanhan gibi adlar bu kalıbın örnekleridir. Nazlıhan'ın nazlıhan-ı dilberi (nazlı han olan dilber) gibi divan tabirleri klasik Osmanlı şiir geleneğinde yer alır.