Peri
Peri İsminin Anlamı ve Kökeni
Peri, Farsça pari sözcüğünden gelen ve Hint-İran masal evreninin merkez varlıklarından birinin adı olan bir kız adıdır; "masal varlığı, ay yüzlü kanatlı zarif kadın figürü" anlamına gelir. Klasik Pers ve Osmanlı divan şiirinde peri sevgilinin estetik narinliğinin standart benzetmelerinden biridir; peri cemal (peri yüzlü), peri-ru (peri yanaklı), peri zade (peri soylu) terkipleri Hafız ve Sa'di divanlarında sıkça geçer. Peristan (periler ülkesi) klasik aşk şiirinin sevgili mekân benzetmesidir. 1851'de 62. sırayla zirvesine ulaşmıştır.
Pers pari, Avesta dilindeki pairika (büyücü, baştan çıkaran kadın varlık) sözcüğünden gelir; Zerdüşti gelenekte ilk dönemde tehlikeli baştan çıkarıcılar olarak nitelenen pairika'lar, sonraki Pers şiirinde olumlu, narin ve güzel masal varlıklarına dönüşmüştür. Hint-İran ortak kültür havzasında periler insan ile melek arasındaki güzel ve uçucu varlıklar olarak yer alır; Bin Bir Gece Masalları, Şehname, Hüsrev ü Şirin gibi klasik metinlerde periler aşk anlatılarının doğa üstü figürleridir. Aynı kavramdan Perizat, Perican, Perinaz, Pernur türetilmiştir.
Popülerlik
Peri, 1856'dan itibaren TÜİK kayıtlarında Anadolu ailelerinin sevdiği klasik bir kız adı olarak görünür. 19-20. yüzyıllarda 250-450 sıralarında yer almıştır; 2025'te #379 sıradadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Uluslararası Karşılıkları
- Pers (köken)Parī
- Avesta (Eski-İrânca)Pairikā
- Türkçe (diğer yazımlar)Perî / Peri