Şaban kız mı erkek mi?

Şaban bir erkek ismidir. Türkiye'de TÜİK kayıtlarında erkek bebeklere verilmektedir.

Şaban ismi Kur'an'da geçer mi?

Şaban ismi Kur'an-ı Kerim'de doğrudan bir isim olarak geçmemekle birlikte İslami geleneğin yaygın isimlerinden biridir.

Şaban popüler bir isim mi?

Şaban ismi TÜİK 2025 verilerine göre #424. sırada yer almakta olup günümüzde nadir tercih edilen bir isimdir; popülerlik trendi yükseliş trendindedir.

Şaban ismi ne zaman en popüler oldu?

Şaban ismi zirve popülerliğini 1893 yılında 22. sırayla yaşamıştır. En güncel TÜİK verisine göre 2025 yılında 424. sıradadır.

Şaban'a benzer isimler nelerdir?

Şaban ismine anlam, köken ve karakter bakımından benzeyen isimler: Tevfik, Bekir, Eymen, Miraç, Necati. Tamamını görmek için benzer isimler sayfasını ziyaret edebilirsiniz.

Şaban

Q: Şaban isminin kökeni nedir?

Şaban ismi Arapça kökenlidir. Arapça Shaʿbān (شعبان) sözcüğü — İslami hicrî takvimin sekizinci ayının adıdır.

ErkekArapçaGeleneksel

Anlam ve Köken

Şaban, İslam takvimine göre on iki Arabi ayın sekizincisi olup Ramazan ayından hemen önce gelir. Müslümanlar için manevi hazırlık dönemi olarak kabul edilen bu ayın adı, doğrudan erkek ismi olarak da kullanılmaktadır.

Arapça Shaʿbān (شعبان) sözcüğü — İslami hicrî takvimin sekizinci ayının adıdır. Sh-ʿ-b (ش-ع-ب) kökü Arapçada "dağılmak, şubelere-ayrılmak, yayılmak" anlamlarını taşır — Şaʿbān ayının adlandırılması pre-İslam Arap takviminde halkın su ve otlak aramak için şubelere-ayrılıp dağıldığı dönemden gelir (Ramazan öncesi ısınan-bahar ayları). Aynı kökten şaʿb (halk, kabile), şuʿbe (şube, dal), teşaʿʿub (dallanma) kelimeleri türer. İslami geleneğinde Şâban ayı Ramazan-hazırlık ayı olarak özel saygı görür; içindeki 15. gece Berat Gecesi (Leyletü'l-Berâʾah) olarak kutlanır. Özel-ad Şaʿbân (Türkçe yazımda Şaban) klasik-İslami adlandırma geleneğinin ay-isimleri kategorisinden gelir — Ramazan, Muharrem, Receb, Şâban bu kategorinin örnekleridir; çocuğun doğduğu aya göre veya o ay ile duygusal-bağlılık nedeniyle verilen adlardandır.

Popülerlik

Şaban, Osmanlı son-dönem klasik-İslami ay-adı geleneğinin temsilcilerinden biri olarak 1893'te #22 ile zirvesine ulaştı. 19. yüzyıl Türk-Müslüman aile geleneğinin İslami-takvim-aylı erkek-ad havuzunun (Ramazan, Muharrem, Receb, Şaban) parçasıydı. 20. yüzyılın ikinci yarısında Kemal Sunal'ın Şaban karakteri (1975-90) ismin modern-kentli kullanımında komedi-çağrışımı kazandırdı — bu kültürel süreç geleneksel-İslami aile tercihlerinin kademeli olarak bu adı azaltmasında rol oynadı. 2025'te #424 sıradadır — İslami-takvim erkek adlarının genel gerileme trendine eşlik ediyor.

Popülerlik Trendi

Yükseliyor

Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar

Dini ve Manevi Bağlam

Şaʿbân ayı İslami hicrî takvimin Receb'den sonra, Ramazan'dan önce gelen 8. ayıdır. Hz. Peygamber'in bu ayda özellikle oruç tuttuğu Hz. Âişe'den gelen rivayetlerle bilinir (Sahih-i Buhârî, Savm 52): "Resûlullah'ın Ramazan hariç en çok oruç tuttuğu ay Şaban'dı". Şâban'ın en meşhur gecesi ayın 14. gecesinden 15. gecesine uzanan Berat Gecesi (Leylet'ül-Berât), İslami-gelenekte "içinde hikmetli işlerin ayırt-edilip yazıldığı gece" olarak kabul edilir; Duhân Sûresi 44:3-4 ayetinin ("Biz onu mübarek bir gecede indirdik... Her hikmetli iş o gecede ayırt edilir") bu geceye atfedildiği yorumu sünnî tefsir geleneğinde yaygındır (alternatif yorum Kadir Gecesi'dir). Şâban ayında yapılacak ibadetler, tutulacak oruçlar, okunacak dualar İslami-ibadet literatüründe özel bölümlerle yer alır. Sünnî, Şii ve Alevî-Bektaşî geleneklerinin üçünde de Şâban ayı ve Berat Gecesi saygıyla anılır; Şii gelenek için Şâban ayının 3. günü İmam Hz. Hüseyin'in doğumunun yıldönümü olarak özel-vurgulu gündür. Özel-ad Şaban bu İslami-takvim saygısının kuvvetli yükünü taşır.

Modern Kültürde

Şaban karakter-tiplemesi (Kemal Sunal)

Film · 1975

Türk sinema tarihinin en ikonik karakter-tiplemelerinden biri: Süt Kardeşler (1976), Sakar Şakir (1977), Kibar Feyzo (1978), Şabanoğlu Şaban (1977) ve yüzlerce filmde Kemal Sunal tarafından canlandırılan saf-köylü delikanlı tiplemesi. Şaban karakteri Türk Yeşilçam komedisinin 1970-90 döneminin toplumsal-eleştirel-güldürü geleneğinin merkez-figürüdür; kırsal-kente göç, toplumsal eşitsizlikler, siyasi konuların mizahi-eleştirisini sıradan-halkın perspektifinden sunan karakter-profili olarak kültürel-bellekte yerini aldı. Adın modern Türkçe kullanımındaki görünürlüğünün önemli bir kısmı bu komedi-karakterinden gelir — bu durum ismin muhafazakâr-İslami takvim-anlamından uzaklaşarak popüler-kültürel çağrışım kazanmasına yol açtı.