Veysel
Veysel, Üveys adının Anadolu söyleyişidir; adı hem Veysel Karani'yle hem halk ozanı Âşık Veysel'le özdeşleşmiştir. Türkiye'de daha az bilinen, özgün bir isimdir (TÜİK 2025: #317).
Deneyin
Veysel İsminin Anlamı ve Kökeni
Veysel, Üveys el-Karani'nin adından kısalmış bir erkek adıdır; Anadolu onu Veysel Karani diye anar. Üveys, Arapçada 'küçük kurt' diye açıklanır. Üveys, Hz. Peygamber zamanında Yemen'de yaşadığı rivayet edilen, onunla hiç karşılaşmadan ona gönülden bağlanan veli kişidir; bu yüzden sahabe değil, tâbiîn kuşağından sayılır. Siirt'in Baykan ilçesindeki Veysel Karani makamı Güneydoğu'nun en önemli ziyaret yerlerindendir. Âşık Veysel Şatıroğlu (1894-1973) ise adı halk şiiriyle özdeşleştirdi. TÜİK kayıtlarında Veysel ismine ilk olarak 1850 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1850 yılında 62. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 317. sırayla listelenmektedir.
Veysel, Üveys el-Karani adının Anadolu söyleyişindeki kısalmasıdır: Üveys'in baştaki ünlüsü düşmüş, ardından gelen el- takısı ada katılmış ve Veysel Karani söyleyişi doğmuştur. Üveys, Arapçada kurt anlamına gelen evs sözcüğünün küçültme biçimi sayılır ve 'küçük kurt' diye açıklanır. Üveys el-Karani, Hz. Peygamber zamanında Yemen'de yaşadığı rivayet edilen ermiş kişidir; Peygamber'le hiç karşılaşmadan manen ondan feyiz aldığı, hatta onun gönderdiği hırkayı giydiği anlatılır. Bir mürşitten eğitim almadan, rüya ve ilham yoluyla manevi olgunluğa erenlere bu yüzden Üveysi denir. Ad Türkiye'de yaygındır; Güneydoğu Asya'da ve Afganistan'da da görülür.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan erkek isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Veysel İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
İsimler kişiliği tayin etmez; yine de her ad, hem anlamı hem de taşıdığı tarih yüzünden belli özellikleri akla getirir. Veysel deyince öne çıkan iki özellik:
Bilgelik
Bilgelik, bu ismin taşıdığı ilk nitelik. Aceleyle karar vermeyen, dinlemeyi bilen, sorunun altındaki asıl soruyu gören bir tavır. Türkçede bilgelik yaşla değil, sabırla ölçülür.
Hayal Gücü
Bu isim yaratıcılıkla anılır: fikri olan, o fikri bir şeye dönüştüren, kalıplara sığmayan bir tavır. Özgünlük burada farklı olmak için farklı olmak değildir.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
Veysel, klasik İslami bir erkek adı olarak Üveys el-Kareni manevi mirası ve Aşık Veysel Şatıroğlu'nun (1894-1973) Türk halk-müzik mirasıyla pekişmiş kuvvetli kültürel saygınlık taşır.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
NadirGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Bölgesel Yoğunlaşma · TÜİK 2025
Veysel en çok Batman'da öne çıkıyor — Türkiye ortalamasına göre 3,6 kat daha yaygın.
Oran, ismin o ildeki payının Türkiye genelindeki payına bölümüdür. Yaşayan nüfus verisidir; yeni doğan sıralaması değildir.
- Yaklaşık her 1.200 kişiden biri
- Yaygın
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Veysel adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Veysel adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Üveys el-Karani, Hz. Peygamber zamanında Yemen'de yaşadığı rivayet edilen ermiş kişidir. Yaşlı annesine bakmakla yükümlü olduğu için Medine'ye gidip Hz. Peygamber'le buluşamadı; bu yüzden sahabe değil, sahabeyi gören tâbiîn kuşağından sayılır. Hz. Peygamber'in "Tâbiînin en hayırlısı Üveys adında biridir" sözüyle onu andığı Müslim'de rivayet edilir. Peygamber'le hiç karşılaşmadan manen ondan feyiz aldığı, onun gönderdiği hırkayı giydiği anlatılır; tasavvufta bir mürşitten eğitim almadan, rüya ve ilham yoluyla manevi olgunluğa erme yoluna onun adından Üveysilik, bu yoldan gelenlere de Üveysi denir. Siirt'in Baykan ilçesindeki Veysel Karani makamı, Güneydoğu'nun en önemli dini ziyaret yerlerindendir.
Benzer İslami adlar için:
Tarihi Figürler
Aşık Veysel Şatıroğlu
1894-1973, Sivas / SivrialanTürk halk ozanı; 20. yüzyıl âşık geleneğinin en tanınan adıdır. Sivas'ın Şarkışla ilçesine bağlı Sivrialan köyünde doğdu, yedi yaşında çiçek hastalığı yüzünden gözlerini kaybetti. Bağlamayı kendi kendine öğrendi; 1931'de Ahmet Kutsi Tecer'in Sivas'ta düzenlediği halk şairleri bayramıyla geniş çevrelerce tanındı. Kara Toprak, Uzun İnce Bir Yoldayım ve Dostlar Beni Hatırlasın dilden dile dolaştı. 1965'te çıkarılan özel bir kanunla kendisine devlet aylığı bağlandı.
Hz. Üveys el-Karani
Tâbiîn dönemi, ö. 657 (Sıffîn)Yemen'deki Murâd kabilesinin Karan koluna mensup, deve güderek geçinen zâhid; sahâbeyi görüp Hz. Peygamber'i göremeyen tâbiîn kuşağının en saygın adlarındandır. Yaşlı annesine bakmakla yükümlü olduğu için Medine'ye gidip Hz. Peygamber'le buluşamadı. Hz. Peygamber'in "Tâbiînin en hayırlısı Üveys adında biridir" sözüyle anılır (Müslim). Fizikî bir üstat olmadan mânevî yolla feyiz alma anlamına gelen Üveysîlik onun adına bağlanır. 657'de Sıffîn'de Hz. Ali'nin safında öldüğü rivayet edilir.
Modern Kültürde
Âşık Veysel Şatıroğlu
Müzik · 1973Türk halk müziğinin en büyük saz şairlerinden Âşık Veysel Şatıroğlu (1894-1973), 'Uzun İnce Bir Yoldayım' ve 'Kara Toprak' gibi türküleriyle tanınır; görme engelli ozan, adı Anadolu âşık geleneğiyle özdeşleştirmiştir.
Veysel İsmi En Yaygın Hangi İllerde?
TÜİK 2025 verilerine göre Veysel isminin en çok kullanıldığı iller.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- Arapça (kaynak)Uvays
- FarsçaVeys
- UrducaUvais
- Endonezya/MalayUwais
- KurmancîWeysel