Zülfü
Zülfü İsminin Anlamı ve Kökeni
Zülfü, Farsça kökenli olup 'zülf' sözcüğünden türemiştir; bu sözcük saç lülesi, kâkül ya da yüzü çerçeveleyen saç anlamına gelir. İsim, 'saça ait, saçla ilgili' gibi bir anlam taşır ve klasik Türk şiirinde sevgilinin zülfü sıkça işlenen bir imgedir. Farsçadan Türkçeye geçmiş olan bu ad, Türk kültüründe erkek ismi olarak yerleşik bir kullanıma sahiptir.
Farsça zulf — "saç lülesi, bukleli saç, şakak saçı; sevgili saçının tutamı" anlamındaki kelimedir. Ana İran zruv- (saç) kökünden. Türkçe zülfü formunda Fars-Osmanlı divan şiirinin merkez sembollerindan biri; sevgili güzelinin bukleli saç tutamı aşığın gönlüne tuzak kuran ağ olarak sayısız divan beytinde işlendi. Zülf-ü-Leyla (Leyla'nın saçı) divan sembolünün standartı, zülfün tuzaklı ağı (sevgili saçının aşığı yakalayan tuzağı) aşk duyumunun ifade edilme biçimi. Hz. Ali'nin meşhur kılıcı Zülfikâr adı farklı kök ama ses benzerliği nedeniyle Türkçe telaffuzda zaman zaman karıştırılır.
Popülerlik
Zülfü, Arapça-Farsça zülf (saç bukleleri, sevgilinin saçı) söyleyişindan gelen klasik divan şiir söyleyişinin köklü bir erkek adıdır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Edebiyatta ve Folklorda
Divan Şiirinde Zülf-Sevgili Sembolü
Fars-Osmanlı divan şiirinin sevgili portresi kategorilerinden biri: zülf-i siyah (siyah saç), zülf-ü-perişan (karmakarışık saç), zülf-i-miskin (misk kokulu saç), zülf-i tuzaklı (tuzaklı saç). Fuzuli, Nedim (AX) ve Şeyh Galib (BE) divanlarında bu-sembol-kümesi yüzlerce kez geçer. Klasik Arap Fars Osmanlı aşk şiiri estetiğinin standart ifade araçlarındandır.
Modern Kültürde
Zülfü Livaneli
Müzik · 1946Türk müzisyen, yazar ve siyasetçi (d. 1946, Konya-Ilgın); Türk sanat müziği ve edebiyat dünyasının uluslararası tanınırlık kazanan figürlerinden biridir. Cumhuriyet Türküleri (1979), Güneş Topla Benim İçin (1986), Bir Ada Masalı (1998) gibi albümleriyle Türk sanat müziğinin 1970-2000 dönemini şekillendirdi. Mutluluk (2002), Leyla'nın Evi (2006), Edebiyat Mutluluktur (2017) gibi romanlarıyla da Türk edebiyat geleneğine katkı sağladı. UNESCO İyi-Niyet Elçisi olarak görev yaptı; Avrupa Konseyi ve Türk siyasetinde de aktif rol aldı.
Uluslararası Karşılıkları
- Farsça (kaynak)Zulf
- UrducaZulf
- Azerbaycan TürkçesiZülfü