Arafat
Anlam ve Köken
Arafat, Arapça 'Arafāt (عرفات) — '-r-f (tanışmak, tanımak, klasik halk-Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı) kökünden — tanışma-buluşma-yeri, Mekke'de Hac-yapılan klasik İslamî söz-merkezi dağ; Hacı'ların Kurban-Bayramı'nın arife-günü topluca-bulunduğu söz-merkezi söz-yapısı anlamlarına gelir. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Tanışma, buluşma yeri; Hacıların Kurban Bayramı'nın arife günü topluca bulundukları yer manasında nitelendirir. Aynı kök-ailesinden al-ma'rifa (irfan, klasik halk-tasavvuf söz-yapısı; bk. Arif, İrfan maddeleri yan-form söz-örgüsü), al-'ārif (irfan-sahibi), al-Ma'rūf (klasik İslamî al-amr bi'l-ma'rūf söz-merkezi söz-yapısı; bk. Maruf maddesi yan-form söz-örgüsü Âl-i 'Imrân 3:104 yan-bağlamı), al-i'tirāf (itiraf), al-ta'rīf (tanım) yan-örgüsü oluşur. Kur'an-ı Kerîm'de 'Arafāt söz-yapısı söz-merkezi söz-imgesi: Bakara 2:198 Laysa 'alaykum junāḥun an tabtaghū faḍlan min rabbikum fa-idhā afaḍtum min 'Arafātin fa-dhkurū'llāha 'inda al-Mash'ari al-Ḥarām — "Rabbinizden bir-fazl-istemeniz size günah değildir; 'Arafāt'tan dağıldığınızda al-Mash'aru al-Ḥarām yanında Allah'ı zikredin" — Hac-ibâdetinin söz-merkezi söz-yapısının söz-imgesi yan-bağlanır. *En bilinen taşıyıcılarından Yâsir 'Arafāt*** (1929-2004) — klasik 20. yüzyıl Filistin-FKÖ söz-örgüsünün söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır. 127 yıllık derin TÜİK tarihiyle 2025'te #432 sıradadır.
Arapça 'Arafāt (عرفات), '-r-f ("tanışmak, tanımak; klasik halk-Arap-Sami söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı; klasik Arap-Sami söz-örgüsünde '-r-f kök-ailesinin söz-merkezi söz-yapısı; aynı kök-ailesinden al-ma'rifa — irfan, al-'ārif — irfan-sahibi; bk. Arif maddesi yan-form söz-örgüsü, al-Ma'rūf — bilinen-iyi-yan-yapı; bk. Maruf maddesi yan-form söz-örgüsü Âl-i 'Imrân 3:104 yan-bağlamı, al-i'tirāf — itiraf, al-ta'rīf — tanım, al-'arrāf — yan-form söz-yapısı, İrfan — yan-form söz-yapısı; bk. İrfan maddesi yan-form söz-örgüsü yan-örgüsü") kökünden — tanışma-buluşma-yeri, Mekke'de Hac-yapılan klasik İslamî söz-merkezi dağ; Hacı'ların Kurban-Bayramı'nın arife-günü topluca-bulunduğu söz-merkezi söz-yapısı. TDK Kişi Adları Sözlüğü adın özel-anlam-yorumunu Tanışma, buluşma yeri; Hacıların Kurban Bayramı'nın arife günü topluca bulundukları yer manasında nitelendirir. Klasik halk-İslamî söz-örgüsünde 'Arafāt — Mekke-yakınında bir-dağ ve onu çevreleyen ova; Hac-ibâdetinin söz-merkezi söz-yapısının söz-imgesi: Hac'ın 9. günü (Zilhicce-9) Hacı'lar topluca 'Arafāt-Vakfesi (klasik halk-İslamî söz-merkezi söz-yapısı) için orada toplanır; klasik halk-Sünni söz-örgüsünde al-Wuqūf bi-'Arafāt (Vakfe) Hac'ın söz-merkezindeki rüknü yan-bağlanır ("al-ḥajj 'Arafa" — "Hac, 'Arafāt'tır" hadis-yan-bağlamı yan-bağlanır). Etimoloji-yan-yorumu: klasik halk-İslamî sîret-tarihinde Hz. Âdem ile Hz. Havvâ'nın Cennet'ten-yer-yüzüne-indirildikten-sonra orada tanıştıkları yan-bağlamı yan-bağlanır (klasik halk-İslamî halk-rivayet söz-yapısı); klasik halk-Sünni söz-örgüsünde Hz. Cebrâ'îl'in Hz. İbrahim'e Hac-rüknlerini-öğretirken 'Arafāt yan-bağlamında Tanıdın mı? ('arafta?) sorusu yan-bağlanır. Kur'an-ı Kerîm'de 'Arafāt söz-yapısı söz-merkezi söz-imgesi: (1) Bakara 2:198 Laysa 'alaykum junāḥun an tabtaghū faḍlan min rabbikum fa-idhā afaḍtum min 'Arafātin fa-dhkurū'llāha 'inda al-Mash'ari al-Ḥarām wa-dhkurūhu kamā hadākum wa-in kuntum min qablihi la-mina al-ḍāllīn — "Rabbinizden bir-fazl-istemeniz size günah değildir; 'Arafāt'tan dağıldığınızda al-Mash'aru al-Ḥarām (klasik halk-İslamî Hac-yan-yapı söz-yapısı; Müzdelife-yan-yapı söz-yapısı) yanında Allah'ı zikredin; size hidâyet-ettiği gibi O'nu zikredin; siz daha-önce sapıklardan idiniz" yan-bağlamlı söz-yapısı klasik İslamî Hac-doktrininin söz-merkezi söz-yapısının söz-imgesi yan-bağlanır; (2) Hac 22:27-29 Wa-adhdhin fī al-nāsi bi-l-ḥajji ya'tūka rijālan wa-'alā kulli ḍāmirin ya'tīna min kulli fajjin 'amīq — "İnsanlara Hac'ı ilân-et; sana yaya ve her uzak-yoldan-yorgun-binitlerle-gelirler" yan-bağlamlı söz-yapısı yan-bağlanır. Klasik halk-İslamî sîret-tarihinde Hz. Peygamber'in Vedâ-Haccı (10/632) yan-bağlamı söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır: Khuṭbat al-Wadā' (Vedâ-Hutbesi; bk. Hatip maddesi yan-form söz-örgüsü kök-aile-detayı orada) klasik halk-İslamî sîret-tarihinin söz-merkezindeki söz-yapısının söz-imgesi yan-bağlanır. En bilinen taşıyıcısı: Yâsir 'Arafāt (Muḥammad Yāsir 'Abd al-Raḥmān 'Abd al-Ra'ūf 'Arafāt al-Qudwa, 1929-2004) — klasik 20. yüzyıl Filistin-FKÖ söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-imge; Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) kurucu-yan-yapısı yan-bağlanır; 1994 Nobel-Barış-Ödülü ve klasik Orta-Doğu söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-yapısı yan-bağlanır. Türkçeye Osmanlı yumuşak-söyleyişiyle 'Arafât / Arafat* yan-formunda yerleşmiştir.
Popülerlik
Arafat, 1898'den itibaren TÜİK kayıtlarında dindar Anadolu Türk-İslam ailelerinin sevdiği klasik onursal-yan-yapı erkek adı şeklinde görünür. 20. yüzyıl boyunca Yâsir 'Arafāt'ın (1929-2004) yan-bağlamı söz-yapısının söz-imgesi yan-bağlanır; 250-500 sıralarında istikrarlı kaldı; 2025'te #432 sıradadır.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: 'Arafāt söz-yapısı klasik İslamî Hac-doktrininin söz-merkezi söz-yapısı; al-Wuqūf bi-'Arafāt (Vakfe) Hac'ın söz-merkezi rüknü yan-bağlanır ("al-ḥajj 'Arafa" — Hac, 'Arafāt'tır hadis-yan-bağlamı). Bakara 2:198 (afaḍtum min 'Arafāt), Hac 22:27-29 yan-bağlamlı söz-yapıları klasik İslamî söz-örgüsünün söz-merkezi söz-imgesi yan-bağlanır. Hz. Peygamber'in Vedâ-Haccı (10/632) ve Khuṭbat al-Wadā' (Vedâ-Hutbesi; bk. Hatip maddesi yan-form söz-örgüsü) yan-bağlanır. Türk-İslam ailelerinde Arafat adı koymak, çocuğa klasik İslamî 'Arafāt kavramına nisbet, Hac-yan-yansıyan-mü'min, klasik Vedâ-Haccı-yan-yan-onursal, Hz. Peygamber-yan-yan-onursal karakter-niyetini yakıştırma anlamı içerir.
Kur'an-ı Kerim'de: Bakara Suresi, 198. Ayet
Rabbinizden bir-fazl-istemeniz size günah değildir; 'Arafāt'tan dağıldığınızda (fa-idhā afaḍtum min 'Arafāt) al-Mash'aru al-Ḥarām yanında Allah'ı zikredin.
Tarihi Figürler
Yâsir 'Arafāt
1929-2004, klasik 20. yüzyıl Filistin-FKÖ söz-merkezi figürüFilistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) söz-merkezi figürü; klasik 20. yüzyıl Orta-Doğu söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-imge yan-bağlanır. 1994 Nobel-Barış-Ödülü yan-bağlanır.
Edebiyatta ve Folklorda
Kur'an-ı Kerîm — Bakara 2:198 (*'Arafāt*-Hac söz-merkezi)
Fa-idhā afaḍtum min 'Arafāt fa-dhkurū'llāha 'inda al-Mash'ari al-Ḥarām — klasik İslamî Hac-doktrinin söz-merkezi söz-yapısı; Hz. Peygamber'in Vedâ-Haccı (10/632) yan-bağlamı söz-yapısı yan-bağlanır.
Uluslararası Karşılıkları
- Arapça'Arafāt (عرفات)
- Farsça'Arafāt
- UrducaArafat
- Türkçe (yan-formlar)'Arafât / Arafat
Ünlü İsimdaşlar
Yâsir 'Arafāt
Klasik 20. yüzyıl Filistin-FKÖ söz-merkezi figürü (1929-2004)Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) söz-merkezi figürü; klasik 20. yüzyıl Orta-Doğu söz-örgüsünün söz-merkezindeki söz-imge yan-bağlanır. 1994 Nobel-Barış-Ödülü yan-bağlanır.