Çelebi
Çelebi İsminin Anlamı ve Kökeni
Çelebi, klasik Osmanlı geleneğinde 'eğitimli, zarif, asil bey' anlamına gelen onursal bir lakap iken zamanla erkek adı olarak da yerleşmiştir. Mevlâna Celaleddin-i Rumi'nin oğlu Sultan Veled Çelebi'den itibaren Mevlevi tarikat geleneğinde post nişin pirlere verilen unvan olmuştur; Evliya Çelebi (1611-1682) bu unvanın en bilinen taşıyıcılarındandır. TÜİK kayıtlarında Çelebi ismine ilk olarak 1854 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1856 yılında 89. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 436. sırayla listelenmektedir.
Unvanın asıl kullanımı Mevlevi tarikatından gelir: Mevlâna Celaleddin-i Rumi'nin oğlu Sultan Veled Çelebi (1226-1312) ile başlayan post nişin pirlerine Çelebi Efendi unvanı verildi. Konya Mevlâna Dergâhı'nın tarihi pirleri Mevlevi tarikatının kalıtsal liderleri olarak bu unvanı taşıdı. Edebiyat tarihinde Evliya Çelebi (1611-1682) bu unvanın merkezi taşıyıcısıdır; Seyahatname (1680) klasik Türk seyahat edebiyatının merkezi yapıtıdır.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Popülerlik
Çelebi, TÜİK kayıtlarına 1854'te girdi; 1856'da 89. sırayla zirvesine ulaştı — geç Osmanlı dönemi onursal unvan geleneğinin ad olarak yerleşmesinin yansımasıdır. 2025'te 436. sıradadır.
Popülerlik Trendi
NadirKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Türkiye'nin en yaygın 1.770. ismi
- Yaklaşık her 32.000 kişiden biri
- Nadir
Çelebi ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Tarihi Figürler
Evliya Çelebi
1611-1682, Osmanlı seyyahıKlasik Türk seyahat edebiyatının tanınan figürüdür. 50 yıl boyunca Osmanlı İmparatorluğu'nun her köşesini gezerek 10 ciltlik Seyahatname (1671-1682) yapıtını derledi. Anadolu, Balkanlar, Mısır, Arap Yarımadası, Irak, İran ve Avusturya seferlerinin merkezi tanığıdır. Yazdıkları sosyo ekonomik ve etnografik araştırma için merkezi tarih kaynağıdır.
Kâtip Çelebi (Hacı Halife)
1609-1657, Osmanlı çok yönlü alimiİstanbul doğumlu, askeri kâtipken 1633'ten itibaren ilim hayatına yöneldi. Keşfü'z-Zünun (1652, 14.500 yapıt bibliyografyası), Cihannüma (1648, ilk Osmanlı atlası), Tuhfetü'l-Kibar fi Esfari'l-Bihar (1656, denizcilik tarihi) gibi yapıtlarıyla Osmanlı'nın merkezi ansiklopedik figürüdür. Doğu-Batı arası ilim aktarımının merkezi köprülerindendir.
Edebiyatta ve Folklorda
Seyahatname
Evliya Çelebi · 167110 ciltlik Türk seyahat edebiyatı klasiği. Anadolu, Balkanlar, Mısır, Arap Yarımadası ve Avusturya seferlerinde gezdiği yerlerin tarihi, kültürel, ekonomik ve etnografik tasvirlerini içerir. UNESCO'nun Dünya Belleği programına 2013'te eklendi. Modern tarih ve etnografya araştırmaları için merkezi başvuru kaynağıdır.
Uluslararası Karşılıkları
- Türkçe (köken)Çelebi
- Osmanlı-TürkÇelebî / Çalâbî
Ünlü İsimdaşlar
Evliyâ Çelebi
Klasik Osmanlı seyâhat edebî geleneğinde öne çıkan figür (1611-1682); klasik Osmanlı seyâhat yazını geleneğinin söz imgelerinden. *Seyâhatnâme* (10 cilt, 1640-1682 yılları arasında yazıldı) klasik Osmanlı seyyâh edebiyatının merkezî eseridir; klasik Osmanlı kültürel coğrafya geleneğinin söz. Yaklaşık 50 yıl boyunca Osmanlı topraklarını ve çevresini gezdi.
Kâtip Çelebi
Klasik Osmanlı bibliografya edebî geleneğinde öne çıkan figür (1609-1657); klasik Osmanlı bilim edebiyat geleneğinin söz imgelerinden. *Keşfü'z-Zünûn 'an Esâmî'l-Kütüb ve'l-Fünûn* (klasik Arap-Pers-Türk-İslam edebiyatının bibliografik merkezî eseri), *Cihânnümâ* (klasik Osmanlı coğrafya edebiyat kavram) eserleriyle vardır.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.