Hürrem
Hürrem İsminin Anlamı ve Kökeni
Hürrem, Farsça khurram sözcüğünden gelir ve "sevinçli, şen, neşeli, gönlü hoş" anlamlarını taşıyan üniseks bir addır. Klasik Pers söyleyişte hürrem ferahlık ve memnuniyetin temel sıfatıdır. Tarihte Hürrem Sultan (yaklaşık 1502-1558) — Kanuni Sultan Süleyman'ın eşi, Rus asıllı (Roxelana) olduğu kabul edilen Haseki Sultan, Osmanlı saray-haremi siyasetinin etkili kadın figürü, Şehzade Selim'in (II. Selim'in) annesi — bu adın tarihteki büyük taşıyıcısıdır. Muhteşem Yüzyıl dizisinde Meryem Uzerli tarafından canlandırılması ile modern Türk popüler kültüründe yeniden gündeme gelmiştir.
Farsça khurram, "sevinçli, şen, neşeli, gönlü hoş" anlamlarına gelen klasik bir Pers kelimesidir. Klasik Pers söyleyişte hürrem ferahlık ve memnuniyetin temel sıfatıdır; aynı kökten hürremzar (neşe bahçesi) tabiri klasik divan söyleyişte yer alır.
Popülerlik
Hürrem, klasik Osmanlı saray-haremi söyleyişinin köklü bir kadın adıdır. Hürrem Sultan (~1502-1558) — Kânuni Sultan Süleyman'ın eşi — klasik Osmanlı haremi tarihinin merkez figürlerindendir.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Hürrem sözcüğü klasik İslam manevi söyleyişte doğrudan dini bir kavram değildir ancak ferahlık-sevinç halinin klasik Pers-İslam söyleyişindaki ifadesidir. Klasik tasavvuf edebiyatında kalb-i hürrem (gönlü ferah) ve can-ı hürrem (canı sevinçli) tamlamaları manevi olgunluğun göstergelerinden biridir; Allah'a teslim olmuş mü'minin iç-halinin estetik ifadesidir.
Tarihi Figürler
Hürrem Sultan (Roksolana)
~1502-1558, Osmanlı haremiKânuni Sultan Süleyman\'ın (saltanat 1520-1566) eşi ve Osmanlı haremi tarihinin merkez kadın figürlerinden biridir. Ruteneli kökenli olup harem sistemine cariye olarak girdi; sonraları Kânuni\'nin baş-eşi (haseki) ve sonra hür cariye olarak yasal eşi konumuna geldi. II. Selim\'in annesi, Mihrimah Sultan\'ın annesidir; klasik Osmanlı Kadınlar Saltanatı döneminin başlangıç figürüdür.
Uluslararası Karşılıkları
- Pers (köken)Khurram
- AvrupaRoxelana / Roxolana
- Türkçe (diğer yazımlar)Hürrem
Ünlü İsimdaşlar
Hürrem Sultan (Roxelana / Aleksandra Lisowska)
Klasik dünya tarih geleneğinde merkezî söz; Kanûnî Sultan Süleyman'ın (saltanat 1520-1566) eşi, *Hāseki Sultan* onursal form bağlantısı vardır. *Hāseki Külliyesi* (1538-1551, Mimâr Sinân-eseri) yapı mirasının yer alır.