İsak
İsak İsminin Anlamı ve Kökeni
İsak, İbranice Yitzhak adının halk söyleyişinde yumuşamış biçimidir; Hz. İbrahim'in ikinci oğlu, Hz. İsmail'in kardeşi olan Hz. İshak Peygamber'in adıdır. Kur'an-ı Kerim'de Hz. İshak 17 yerde zikredilir; Hud Suresi 11:71 ayetinde fe-beşşernaha bi-İshak (Ona İshak'ı müjdeledik) ifadesiyle Hz. İbrahim'in eşi Sare'ye verilen müjde anlatılır. Aramice İshak > Arapça Ishak > Türkçe İshak/İsak dönüşümü Sami dil ailesi içindeki tipik söyleyiş geçişinin örneğidir. Aynı kökten İbranice yatzahak (gülmek) — Sare'nin yaşlı yaşta hamile olduğunu duyup gülmesi olayına gönderme yapan sözcük — gelir. Türk-İslami köklü erkek adlarındandır.
İbranice Yitzhak, y-tz-h-k (gülmek) kökünden türeyen ve "gülecek olan, gülen" anlamına gelen klasik Sami addır. Tevrat'taki kıssada Hz. İbrahim'in yaşlı eşi Sare'ye oğul müjdesi verildiğinde Sare'nin yaşlı yaşta hamile olacağını duyup gülmesine atıfta bulunur. Arami-Arapça yoluyla Arapça Ishak biçimine, Türkçeye ise İshak veya İsak söyleyişiyle geçti. Kur'an'da Hz. İshak 17 yerde zikredilir; Hud Suresi 11:71 ayetindeki fe-beşşernaha bi-İshak (Ona İshak'ı müjdeledik) ifadesi Hz. Sare'ye verilen müjdeyi anlatır.
Popülerlik
İsak, TÜİK kayıtlarında 1850'den itibaren yer alan klasik bir erkek adıdır. 1850'de #56 ile en yüksek konumuna ulaştı; 20-21. yüzyıl boyunca kademeli olarak geri çekildi ve 2025 verilerinde #437 sırada yer almaktadır. Türk-İslam geleneğinde köklü bir peygamber-soy adı olarak yerini korur.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Hz. İshak (İsak) Peygamber, Kur'an'da 17 yerde zikredilen ve klasik İslami peygamber soy zincirinin merkezi halkalarından biridir — Hz. İbrahim ile Hz. Sare'nin oğlu, Hz. İsmail'in kardeşi ve Hz. Yakub'un babasıdır. Hud Suresi 11:71-73 ayetlerinde Hz. İbrahim'i ziyaret eden meleklerin Sare'ye verdiği hamilelik müjdesi anlatılır. Sare'nin yaşlı yaşta hamile olacağını duyduğunda gülmesi, Hz. İshak'ın adının kökenindeki gülmek anlamının kaynağıdır. Tevrat, İncil ve Kur'an üç büyük dinin ortak peygamber bağlantısının önemli halkalarındandır.
Kur'an-ı Kerim'de: Hûd Suresi, 71. Ayet
Hz. İbrahim'in eşi (Hz. Sâra) ayakta duruyordu, güldü; biz de ona Hz. İshak'ı, Hz. İshak'ın ardından Hz. Yâkub'u müjdeledik.
Tarihi Figürler
Hz. İshak Peygamber
klasik İslami peygamber soy zinciriHz. İbrahim ile Hz. Sara\'nın oğlu, Hz. Yakub\'un babasıdır. Hud Suresi 11:71-73 ayetlerinde meleklerin Sare\'ye verdiği hamilelik müjdesi anlatılır. Tevrat-İncil-Kur\'an üç büyük dinin ortak peygamber soy zincirinin merkezi halkasıdır.
Edebiyatta ve Folklorda
Kur\'an-ı Kerim — Hud Suresi 11:71-73 (Hz. Sara\'ya Hz. İshak müjdesi)
Hz. İbrahim\'i ziyaret eden meleklerin Sare\'ye Hz. İshak\'ın hamileliğini müjdelemesi ve Sare\'nin yaşlı yaşta hamile olacağını duyduğunda gülmesi olayı anlatılır. Yitzhak / İshak adının gülmek anlamıyla bağlantısı bu kıssadan gelir.
Uluslararası Karşılıkları
- ArapçaIsḥāq
- İbranî (köken)Yiṣḥāq
- İngilizce/AvrupaIsaac
- Türkçe (diğer yazımlar)İshak / İsak / İsḥâk
Ünlü İsimdaşlar
Hz. İshak peygamber
Hz. İbrahim ile Hz. Sâra'nın oğlu; Hz. Yâkub'un babası; klasik İslamî peygamber onursal grubunun öne çıkan figür. Tevrat İncîl Kur'an üç büyük din geleneğinin ortak peygamber bağlantısı vardır.