Meryem, Hz. İsa'nın annesi olan kutsal kadının adıdır; hem İslam hem Hıristiyan geleneğinde derin saygı görür. Kur'an-ı Kerim'de Meryem Suresi'nde geçen bir isimdir.
Deneyin
Meryem İsminin Anlamı ve Kökeni
Meryem, İslam ve Hıristiyanlıkta Hz. İsa'nın annesi olarak bilinen kutsal kadının adıdır. İbranice kökenli olan bu isim, hem Müslüman hem de Hıristiyan kültürlerinde derin saygı gören ve manevi değer taşıyan kadim bir addır. TÜİK kayıtlarında Meryem ismine ilk olarak 1850 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1947 yılında 6. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 19. sırayla listelenmektedir.
İbranice Miryam kökenlidir; ancak kelimenin asıl anlamı dilbilimciler arasında tartışmalıdır. Üç köken görüşü öne çıkar. İlki İbranice mrr kökünden gelen "acı, acılık" türevidir. İkincisi Mısırca mry "sevgili, sevilen" sözcüğünden gelir; Mısır-Sina geçişi döneminde İbrani adlarına Mısır etkisinin örneği olarak gösterilir. Üçüncüsü ise mar "damla" ile yam "deniz" birleşiminden gelen "denizin damlası" yorumudur — Hıristiyan geleneğindeki Stella Maris tabirinin kaynağıdır. Arapçaya Süryanice Hristiyan çevresi üzerinden geçen Maryam formu, Türkçeye İslami hat yoluyla Meryem olarak yerleşmiştir.
Meryem ile İsim Çiftleri
Diğer çiftler: Meryem Betül · Meryem Zümra · Meryem İsa · Meryem Nisa · Meryem Sena · Meryem Su · Meryem Sude
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Bu ay çok bakılan kız isimlerinden
Tümü →İsim Atlası ziyaretçilerine göre · 26 Eylül – 23 Ekim
Meryem İsminin Karakter Özellikleri ve Analizi
İsimler kişiliği tayin etmez; yine de her ad, hem anlamı hem de taşıdığı tarih yüzünden belli özellikleri akla getirir. Meryem deyince öne çıkan iki özellik:
Şefkat
İsmin ilk akla getirdiği şey şefkat: seven, sarıp sarmalayan, kırılganı gözeten bir tavır. Bu adlar geleneksel olarak bir aile dileğini de taşır — evin kalbi olsun diye.
Aydınlık
Bu isim aydınlık bir karakterle anılır: güler yüzlü, umutlu, karanlığı büyütmeyen biri. Aydınlık burada şımarıklık değil, iyi niyetin görünen hâlidir.
İsimlerin çağrıştırdığı özellikler kültüreldir; bir ismi taşıyan herkesin aynı karakterde olduğu anlamına gelmez.
Popülerlik Hikâyesi
TÜİK kayıtlarında 1850'den 1975'e kadar yaklaşık 125 yıl boyunca neredeyse kesintisiz ilk 10 içinde kalan Meryem, Türk adlandırma geleneğinin en dayanıklı klasiklerindendir. 1947'de #6 ile zirvesine ulaşmış olan isim, 1980 sonrası kademeli geri çekilme yaşadı ancak 2018'de yeniden ilk 10'a tırmanarak (#6) bir mini rönesans gördü. 2025 verilerinde #19 sırada istikrarlı seyrini sürdürüyor.
Yeni Doğanlar Arasında Popülerlik
SabitGrafik, her yıl doğan bebekler arasındaki sıralamayı gösterir. Kaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
- Yaklaşık her 270 kişiden biri
- Çok yaygın
Gökyüzü Atlası · Ücretsiz
Meryem adını doğduğu gecenin gökyüzüyle birleştirin
Doğum tarihini girin; o gecenin yıldızlarını ve Ay’ın evresini birlikte çıkaralım — Meryem adı ve anlamı altında.
Tarihi bilmiyorsanız aracı doğrudan açın.
Dini ve Manevi Bağlam
İslam: Kur'an'da adıyla anılan tek kadın. Meryem Suresi dışında Al-i İmran, Nisa, Maide ve Tahrim surelerinde de yer alır. Buhari'de geçen bir hadiste Hz. Hatice, Hz. Fatıma ve Firavun'un eşi Asiye ile birlikte cennet kadınlarının en faziletlilerinden sayılır. Hıristiyanlık: Theotokos (Tanrı'yı Doğuran) unvanıyla Ortodoks ve Katolik geleneklerinin merkezi figürü; 15 Ağustos Uruç Bayramı ve 8 Eylül Doğum Günü yortuları Meryem'e adanmıştır. Tasavvuf geleneğinde bikr-i Meryem (Meryem'in bakireliği) divan şiirinde ilahi saflığın ve kabul ediciliğin simgesidir.
Kur'an-ı Kerim'de: Meryem Suresi, 16. Ayet
Kitap'ta Meryem'i de an. Hani o, ailesinden ayrılarak doğu tarafında bir yere çekilmişti.
Benzer İslami adlar için:
Tarihi Figürler
Hz. Meryem
M.S. 1. yüzyıl, Celile / Kudüsİslam ve Hıristiyanlıkta Hz. İsa'nın annesi. Kur'an-ı Kerim'de adıyla zikredilen tek kadındır.
Maria Palaiologina — "Moğolların Meryem'i"
13. yüzyıl, İstanbul / TebrizBizans imparatoru VIII. Mihail'in kızı, İlhanlı hükümdarı Abaka Han'ın eşi. İstanbul Fener'deki Panagia Mouhliotissa (Kanlı Kilise) kilisesini 1281'de yeniden yaptırdı; kilise bu yüzden Moğolların Meryem'i diye anılır. Fetihten sonra camiye çevrilmeden kilise olarak kullanılmayı sürdüren tek Bizans kilisesidir.
Edebiyatta ve Folklorda
Kur'an-ı Kerim — Meryem Suresi
19. sure, 98 ayet. Kur'an'daki 114 sureden adı bir kadına verilen tek sure. Hz. Meryem'in ibadet hayatı, Hz. İsa'nın mucizevi doğumu ve beşikte konuşması burada anlatılır. İsim Kur'an'da otuzdan fazla kez geçer.
Mutluluk (roman)
Zülfü Livaneli · 2002Doğu'da töre baskısı altında öldürülmeye sürüklenen genç kadının adı Meryem'dir. 2007'de Abdullah Oğuz tarafından filme uyarlandı (başrol: Özgü Namal). İsim, modern Türk edebiyatında namus kurbanı genç kadın sembolü haline geldi.
Modern Kültürde
Meryem
Dizi · 2017Kanal D'de 2017-2018'de yayımlanan, Ayça Ayşin Turan ve Furkan Andıç'ın başrollerini paylaştığı 30 bölümlük dizi. Dizinin yayında olduğu dönemde ad, 2017'deki 11. sıradan 2018'de 6. sıraya yükseldi.
Meryem Uzerli
Oyuncu · 2011Türk-Alman oyuncu. Muhteşem Yüzyıl dizisinde Hürrem Sultan rolüyle (2011-2013) ismi yurt dışındaki izleyiciye de tanıttı.
İkizler İçin
Meryem İçin İkiz Kardeş İsimleri
Tüm ikiz isimleri →- İkiz Kız İsimleri
Meryem & Nisa
İki sûre adı: Nisâ 'kadınlar' demek, Meryem ise Kur'an'da adını bir kadından alan tek sûre.
İkiz Kız İsimleri → - İslami İkiz Adları
Meryem & Asiye
Tahrîm sûresi ikisini birlikte örnek gösterir — Meryem adıyla, Âsiye 'Firavun'un karısı' olarak.
İslami İkiz Adları → - İslami İkiz Adları
Meryem & Yusuf
Kendi sûresi olan iki ad; Türkiye'de ikisi de ilk yüzde.
İslami İkiz Adları →
Ünlü İsimdaşlar
Meryem Uzerli
Türk-Alman asıllı oyuncu (d. 1983). Muhteşem Yüzyıl (2011-2013) dizisinde Hürrem Sultan rolüyle Türkiye ve uluslararası izleyiciye ulaşan tanınırlığı, sonraki dönemde Türk sinema ve televizyon kariyerinin temelini oluşturdu.
Varyantlar
Meryem İsmiyle Kurulan İkili Adlar
Meryem ismini başka bir isimle birlikte kullanmak isteyenler için TÜİK kayıtlarında yer alan ikili adlar.
Meryem İsmi En Yaygın Hangi İllerde?
TÜİK 2025 verilerine göre Meryem isminin en çok kullanıldığı iller.
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Uluslararası Karşılıkları
- İbranice (kaynak)Miryam
- ArapçaMaryam
- YunancaMaría (Μαρία)
- Latince / İtalyanca / İspanyolcaMaria
- İngilizceMary
- FransızcaMarie
- RusçaMariya (Мария)
- ErmeniceMariam (Մարիամ)