Dilber
Dilber İsminin Anlamı ve Kökeni
Dilber, Farsça kökenli olup 'gönlü alıp götüren güzel' anlamına gelir; 'dil' (gönül) ve 'ber' (götüren, alan) sözcüklerinin birleşiminden oluşur. Klasik Türk şiirinde sevgilinin güzelliğini ve büyüleyici etkisini anlatmak için sıkça kullanılan bu sözcük, zamanla kadın ismi olarak da benimsenmiştir. TÜİK kayıtlarında Dilber ismine ilk olarak 1851 yılında rastlanmaktadır. İsim, 1851 yılında 62. sırayla zirvesine çıkmıştır. Güncel olarak 2025 yılı verilerinde 372. sırayla listelenmektedir.
Farsça dilbar — Farsça dil ile bar bileşiminden oluşan "gönlü götüren, gönül alan, aşk sahibi güzel" anlamındaki kelimedir. Klasik Fars Arap Osmanlı divan şiirinin merkez sembollerindan biri: dilber sevgilinin bakışlı, aşığın gönlünü kapan, güzel yüzlü insan imgesi olarak Şirazi, Sadi, Hafız, Fuzuli, Nef'i divanlarında sıklıkla geçer.
Bu İsmin Yer Aldığı Listeler
Popülerlik
Cumhuriyet dönemi boyunca orta popülariteyle seyretti; 2020'lerde yükseliyor trendinde (2021 #406 → 2025 #372) klasik divan estetik kadın isimlerinin yeniden değerlendirilmesinin göstergelerinden.
Popülerlik Trendi
YükseliyorKaynak: TÜİK yıllık bebek isimleri istatistikleri · kaynaklar
Dilber ismini eşin de sever mi?
İsim Eşleşmesi ile birlikte seçin — ikinizin de beğendiği isimler eşleşsin.
Edebiyatta ve Folklorda
Divan Şiirinde Dilber İmgesi
klasik Fars-Osmanlı divan şiirinin en yaygın sevgili imgelerinden biri; aşığın gönlünü götüren güzel olarak Hafız, Sadi, Fuzuli, Nedim, Şeyh Galib'in gazellerinde yüzlerce kez geçer. Nef'i'nin meşhur mısraı dilber-i-tennaz (naz eden dilber) tamlamasıyla klasik güzellik tasvirinin zirve sembollerindan biri haline geldi. Leyla ile Mecnun, Hüsrev ile Şirin, Yusuf ile Züleyha gibi klasik aşk mesnevilerinde sevgili kadının yüceltilmiş imgesi dilber kavramıyla özetlenirdi.
Modern Kültürde
Dilber (klasik Türk sanat müziği repertuvarı)
MüzikTürk Sanat Musikisi repertuvarında Dilber sözcüğü sayısız şarkıda yer alır; Hüseyin Sadettin Arel, Sadettin Kaynak gibi bestekârların eserlerinde dilber-i-nazım, dilber-i-canım gibi tamlamalar klasik divan estetiğinin modern müzik diline aktarımı olarak işlendi.
Uluslararası Biçimler ve Yazım Varyantları
Dilsel türevler
- Farsça (kaynak)Dilbar
- UrducaDilbar
- Azerbaycan TürkçesiDilbər
- Özbekçe/TacikçeDilbar
Yazım varyantları
Aynı isim, farklı dillerde alışılagelmiş yazım biçimleri.
- ArapçaDilbar
Benzer İsimler
Tümünü Gör →Size en yakın ismi bulalım
6 kısa soru, 30 saniye — zevkinize göre kişisel isim önerileri.